03 March 2023
MPSC च्या अभ्यासावरती मी अजून कोणत्या परीक्षा देऊ शकतो?
दिवसेंदिवस MPSC स्पर्धा परीक्षा क्षेत्र आव्हानात्मक बनत चालले असून विद्यार्थी आयुष्याची 5-10 वर्ष फक्त MPSC चाच अभ्यास करत असतात.
माहितीचा अभाव आणि अनाठायी भीती यामुळे विद्यार्थी इतर स्पर्धा परीक्षांचा विचार करताना दिसत नाहीत.( मी पण )
तर आज आपण MPSC चाच अभ्यास ( चांगला अभ्यास असलेला विद्यार्थी )इतर परीक्षासाठी कसा उपयोगी ठरु शकतो अशा 2 परीक्षा विचारात घेऊ.
या दोनही परीक्षेच्या अंतिम टप्प्यापर्यंत मी पोहचलो असल्याने त्याविषयी विस्तृत माहिती घेऊ.
1)UPSC CDS-
-वयोमर्यादा -19-25
-प्रत्येक वर्षी वर्षातून दोनदा UPSC ही परीक्षा Indian Army, Navy आणि Airforce यामध्ये उच्चपदस्थ अधिकारी निवडण्यासाठी ही परीक्षा होते. (जर तुम्ही वयाच्या 21-22 वर्षी Select झालात तर तुम्ही या तिन्ही दलातील सर्वोच्च पदापर्यंत पोहोचू शकता.)
-या परीक्षेचे 2 टप्पे असतात.
पहिला टप्पा MPSC सारखाच Objective व MPSC चाच 90% अभ्यासक्रम असतो. (अभ्यासक्रम Website वरती Check करा.)
- दुसरा टप्पा आपल्या MPSC मुलाखत सारखा असतो. पण त्यामध्ये 3-4 दिवस जवळजवळ 25-30 Obstacles पार करावे लागतात. हा टप्पा सर्वात आव्हानात्मक असतो. व्यक्तिमत्वची सर्वांगीण तपासणी केली जाते.
त्यामुळे, Defence Forces मध्ये महाराष्ट्राचा टक्का वाढवण्यासाठी जास्तीत जास्त तरुण विद्यार्थ्यांनी या परीक्षाचा नक्की विचार करावा.
2. UPSC CAPF-
-वयोमर्यादा -19-25(OBC+ALL NT-28 Yrs, SC&ST- 30 Yrs)
- दरवर्षी UPSC भारताच्या PARAMILITARY Forces मध्ये (CRPF,BSF, CISF, SSB, ITBP) Assistant Commandent(Central Dysp)पदासाठी परीक्षा घेते.
- परीक्षेचे तीन टप्पे असतात.
पहिला टप्पा - यामध्ये 2 Papers असतात.
यामध्ये राज्यसेवा पूर्व परीक्षा पेपर 1 चा Syllabus असलेला एक 250 Marks चा पेपर असतो व दुसरा पेपर राज्यसेवा मुख्य परीक्षेच्या वर्णनात्मक पेपर सारखा 200 Marks cha असतो.
- दुसरा टप्पा -
Physical आणि Medical(विशेष तयारीची गरज नसते )
तिसरा टप्पा -
मुलाखत -150 marks.
UPSC द्वारा उमेदवाराची पदासाठी असलेली योग्यता तपासण्यासाठी 150 Marks ची मुलाखत असते.
तर मित्रांनो, माझे बरेच मित्र जे राज्यसेवा / Combine मध्ये अपयशी ठरलेले (पण आशा न हरलेले )आज CDS/CAPF मध्ये चांगल्या पदावर काम करत आहेत.
जर MPSC मध्ये वारंवार अपयश येत असेल तर या परीक्षांना कठीण न मानता(न लाजता)आपणदेखील या परीक्षा उत्तीर्ण होण्यासाठी या परीक्षांना Seriously घ्यायला हवे.
-टीप-
-UPSC CAPF 2021 form भरण्याची शेवटची तारीख 10 May 2022 आहे.
- CDS ची पुढची जाहिरात May -2022 मध्ये येणार आहे.
या परीक्षाची माहिती जास्तीतजास्त विद्यार्थ्यांपर्यंत पोहोचण्यासाठी ही पोस्ट share करा.
महाराष्ट्र भूगोल
❣महाराष्ट्र स्थान, विस्तार, सीमा आणि प्रादेशिक/ राजकीय भूगोल
(२ मार्क - Combine २०२3)❣
महाराष्ट्र स्थान आणि विस्तार
१. महाराष्ट्राचा अक्षवृत्तीय आणि रेखावृत्तीय विस्तार आणि त्यातील फरक पाठच करणे.( रेखावृतीय विस्तार मधील फरक (8°14') या वरती प्रश्न येणे बाकी)
२.महाराष्ट्राची पूर्व-पश्चिम लांबी
३.महाराष्ट्राची दक्षिण उत्तर लांबी (या वरती प्रश्न येणे बकी आहे)
४.महाराष्ट्राचे क्षेत्रफळ
५.महाराष्ट्राच्या इतर राज्यांशी असलेल्या सीमा
-MH ची सीमा सर्वाधिक किंवा सर्वात कमी कोणत्या राज्यांना लागून आहे.
-इतर राज्यांच्या सीमेलगत असणारे जिल्हे -दोन राज्यांची सीमा करणारी जिल्हे.
६.महाराष्ट्रातील प्रशासकीय विभाग
-विभागांचा क्षेत्रफळ,लोकसंख्या, तालुके जिल्हा नुसार क्रम (प्रश्न येणे बाकी आहे)
७.सर्वाधिक जिल्हे असणारा विभाग
८. सर्वात कमी जिल्हे असणारा
विभाग(प्रश्न येणे बाकी आहे)
९. सर्वाधिक तालुके असणारा विभाग
१०.सर्वात कमी तालुके असणारा विभाग(प्रश्न येणे बाकी आहे)
११.विभागांच्या नकाशाचा अभ्यास आणि त्यांचे पूर्व, पश्चिम, दक्षिण, उत्तर बाजूचे तालुके (new trend-२०१९ पासून)
१२.एका जिल्ह्याच्या सीमा इतर जिल्ह्यांशी लागून आसणे व त्यांचे नकाशे
१३.जिल्हा निर्मिती
१४.जिल्ह्याचा क्षेत्रफळानुसार क्रम(सर्वात मोठा/सर्वात लहान)(१ ते ३ पाठ करा)
१५.सर्वाधिक तालुके असणारे जिल्हे
१६.सर्वाधिक कमी तालुके असणारे जिल्हे(प्रश्न येणे बाकी)
(येणाऱ्या संयुक्त पूर्व परीक्षेत-२ मार्क वरील एका टॉपिक मधून असतील)..
Opposite words
absent × present
accept × decline, refuse
accurate × inaccurate
admit × deny
advantage × disadvantage
agree × disagree
alive × dead
all × none, nothing
always × never
ancient × modern
answer × question
apart × together
appear × disappear, vanish
approve × disapprove
arrive × depart
artificial × natural
ascend × descend
attractive × repulsive
awake × asleep
backward × forward
bad × good
beautiful × ugly
before × after
begin × end
below × above
bent × straight
best × worst
better × worse, worst
big × little, small
black × white
blame × praise
bless × curse
bitter × sweet
borrow × lend
bottom × top
boy × girl
brave × cowardly
build × destroy
bold × meek, timid
bound × free
bright × dim, dull
brighten × fade
broad × narrow
calm × windy, troubled
capable × incapable
careful × careless
cheap × expensive
cheerful × sad, discouraged, dreary
clear × cloudy, opaque
clever × stupid
clockwise × counterclockwise
close × far, distant
closed × open
cold × hot
combine × separate
come × go
comfort × discomfort
common × rare
contract × expand
cool × warm
correct × incorrect, wrong
courage × cowardice
create × destroy
crooked × straight
cruel × kind
compulsory × voluntary
courteous × discourteous, rude
dangerous × safe
dark × light
day × night
dead × alive
decline × accept, increase
decrease × increase
deep × shallow
definite × indefinite
demand × supply
despair × hope
disappear × appear
diseased × healthy
down × up
downwards × upwards
dry × moist, wet
dull × bright, shiny
early × late
east × west
easy × hard, difficult
empty × full
encourage × discourage
end × begin, start
enter × exit
even × odd
export × import
external × internal
fade × brighten
fail × succeed
false × true
famous × unknown
far × near
fast × slow
fat × thin
few × many
find × lose
first × last
foolish × wise
fold × unfold
forget × remember
found × lost
friend × enemy
generous × stingy
gentle × rough
get × give
girl × boy
glad × sad, sorry
gloomy × cheerful
good × bad
great × tiny, small, unimportant
guest × host
guilty × innocent
happy × sad
hard × easy
hard × soft
harmful × harmless
hate × love
healthy × diseased, ill, sick
heaven × hell
heavy × light
here × there
high × low
hill × valley
horizontal × vertical
hot × cold
humble × proud
in × out
include × exclude
inhale × exhale
inner × outer
inside × outside
intelligent × stupid, unintelligent
interior × exterior
join × separate
junior × senior
knowledge × ignorance
known × unknown
landlord × tenant
large × small
last × first
laugh × cry
lawful × illegal
leader × follower
left × right
less × more
like × dislike, hate
limited – boundless
little × big
long × short
loose × tight
loss × win
loud × quiet
low × high
major × minor
many × few
mature × immature
maximum × minimum
melt × freeze
narrow × wide
near × far, distant
never × always
new × old
no × yes
noisy × quiet
none × some
north × south
odd × even
offer × refuse
old × young
on × off
open × closed, shut
opposite × same, similar
out × in
over × under
past × present
peace × war
permanent × temporary
plural × singular
polite × rude, impolite
possible × impossible
powerful × weak
pretty × ugly
private × public
pure × impure, contaminated
push × pull
qualified × unqualified
quiet × loud, noisy
raise × lower
rapid × slow
rare × common
regular × irregular
real × fake
rich × poor
right × left, wrong
rough × smooth
safe × unsafe
secure × insecure
scatter × collect
separate × join, together
shallow × deep
shrink × grow
sick × healthy, ill
simple × complex, hard
singular × plural
sink × float
slim × fat, thick
sorrow × joy
start – finish
strong × weak
success × failure
sunny × cloudy
डोळा
♦️शरीराचा एक अवयव.पाच इंद्रीयांपैकी एक आहे व आतिशय संवेदनशीलअवयवय असून त्याला प्रकाशाची जाणीव होते .
डोळ्यांचा उपयोग वस्तूचे रंगरूप पहाण्यासाठी होतो.
जेव्हा प्रकाश एखाद्या वस्तूवर पडतो तेव्हा त्यावरून प्रकाश परीवर्तीती होऊन आपल्या डोळ्यामध्ये पडतो त्यावेळी ती वस्तू आपल्याला दिसते.
माणसाला दोन डोळे असतात. त्यामुळे आपल्याला खोलीची जाणीव होते. निसर्गाने माणसाचे डोळे आपल्या कवटीच्या खोबणीत बसवले आहेत.त्यामुळे ते आकस्मिक आघातापासून बऱ्यापैकी सुरक्षित असता डोळा हा खूप महत्वाचा अवयव आहे, कारण डोळे नसले तर आपण काहीच पाहु शकणार नाही व त्याचे अनुभव सुध्दा घेऊ शकत नाही.
तसेच डोळे हे खूप नाजूक असतात. त्यांची काळजी घेणे आवश्यक असते.
🍂डोळ्यांचे रंग व वर्णन🍂
डोळे काळे, निळे, घारे, हिरवे व लाल रंगाचे असू शकतात. नेत्र हे तेजस्वी असतात. त्यांना कफ ह्या दोषापासून भीती असते. त्यामुळे डोळ्यांमध्ये सात दिवसातून एकदा तरी अंजन करावे.
नेत्र रोग :- आयुर्वेदामध्ये नेत्राचे विविध रोग ( संख्या: ७६) वर्णन केले आहे.
त्याचप्रमाणे त्यावरील उत्तम चिकित्सा देखील सांगितलेल्या आहेत. ( नेत्र तर्पण, सेक, इ.)
👁तम्ही ओळखता?👁
हानी किंवा दृश्यमान प्रणाली कोणत्याही भाग खराबी आढळली व्हिज्युअल काम च्या लक्षणीय नुकसान होऊ शकते. उदाहरणार्थ, प्रकाश प्रसारित सहभागी संरचना कोणत्याही तर, डोळ्याच्या बाहुलीचा पारदर्शक पडदा, छात्र, डोळ्यांचे लेन्स, पाण्यासारखा विनोदी आणि काचेचा विनोदी किंवा अगदी डोळयातील पडदा जसे विद्युत प्रेरणा करण्यासाठी प्रकाशाच्या रूपांतरण जबाबदार आहे, किंवा प्रसारित डोळयासंबधीचा मज्जातंतू जसे मेंदूच्या या impulses, नुकसान होऊ शकते, ते आपण मंद प्रकाश एक रूममध्ये तेजस्वी प्रकाश पासून दाखल करा काही काळ वस्तू स्पष्टपणे पाहण्यास सक्षम नाहीत व्हिज्युअल impairment.You अनुभवल्या आहेत, कदाचित होईल. कधीतरी नंतर, तथापि, आपण मंद-लिटर खोलीत गोष्टी पाहण्यास सक्षम असू शकते. एक डोळ्याची छात्र ज्यांचे आकार बुबुळ मदतीने निरनिराळया प्रकारचे येऊ शकते परिवर्तनशील एपर्चर सारख्या क्रिया करतो. प्रकाश अतिशय हुशार आहे, तेव्हा बुबुळ डोळा दाखल करण्यास कमी प्रकाश परवानगी देण्यासाठी छात्र करार. तथापि, मंद प्रकाश मध्ये बुबुळ छात्र डोळा दाखल करण्यास अधिक प्रकाश परवानगी देण्यासाठी विस्तृत. त्यामुळे छात्र बुबुळ च्या विश्रांती माध्यमातून पूर्णपणे उघडते.
तुम्ही ओळखता?
👇👇👇👇👇👇👇👇👇👇👇👇
का आम्ही दृष्टी दोन डोळे आहेत आणि फक्त एक नाही?
♦️आमच्या येत दोन डोळे ऐवजी एक अनेक फायदे आहेत. तो पहा एक विस्तीर्ण क्षेत्रात देते. मानवी सर्वांगीण एक डोळा आणि दोन डोळे असलेल्या सुमारे 180 ° 150 ° बद्दल च्या पहा एक आडव्या फील्ड आहे. कमजोर वस्तू शोधण्यात क्षमता, नक्कीच, त्याऐवजी एक दोन डिटेक्टर सह उन्नत केला आहे.
♦️काही प्राणी, सहसा भक्ष्य प्राणी, दृश्याचे widest शक्य फील्ड देण्यासाठी त्यांच्या डोक्यांवर विरुद्ध बाजूंच्या केले त्यांचे दोन डोळे. पण आमच्या दोन डोळे आमच्या डोक्यावर समोर वर केले, आणि अशा प्रकारे stereopsis म्हणतात काय नावे पहा आमच्या क्षेत्रात कमी आहेत.
♦️ एक डोळा बंद होतात आणि जग सपाट दिसते - द्विमितीय. दोन्ही डोळे उघडे ठेवा आणि जागतिक खोली तिसऱ्या आकारमान वर घेते. आमच्या डोळे काही सेंटीमीटर विभक्त केले कारण, प्रत्येक डोळा एक वेगळी प्रतिमा पाहता येत नाहीत.
♦️आमच्या मेंदू गोष्टी किती जवळचे किंवा लांब दूर आम्हाला सांगण्यासाठी अतिरिक्त माहितीचा वापर करून, एक दोन प्रतिमा combines.
⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️
♦️दष्टी होणे दोष आणि त्यांची सुधारणा♦️
कधी कधी डोळा हळूहळू निवास त्याच्या शक्ती गमवाल. अशा परिस्थितीमध्ये, व्यक्ती distinctly आणि आरामात वस्तू पाहू शकत नाही. दृष्टी डोळ्याची refractive दोष संपुष्टात धूसर होते.
दृष्टी तीन सामान्य refractive दोष प्रामुख्याने आहेत. या (मी) लघुदृष्टिदोष किंवा जवळ-sightedness, (II) दूरदृष्टिता किंवा farsightedness, (iii) नेत्रमण्याची समायोजन शक्ती नष्ट झाल्याने वृद्धापकाळात येणारे दृष्टिमांघ आहेत. हे दोष योग्य गोलाच्या आकाराचा (गोलाकार) लेन्सच्या वापर करून दुरुस्त करता येते. आम्ही हे दोष आणि त्यांचे सुधारणा खाली चर्चा.
🌺🌺लघुदृष्टिता🌺🌺
दृष्टी असलेला डोळ्यात, एक distant ऑब्जेक्ट प्रतिमा डोळयातील पडदा [अंजीर समोर तयार होतो. 2 (ब)] आणि नाही डोळयातील पडदा स्वतः वाजता. हा दोष (मला) जास्त डोळा लेन्स च्या वक्रीभवन, किंवा बुबुळ च्या (II) विस्तार मुळे उद्भवू शकतात. ही उणीव योग्य शक्ती एक अंतर्गोल लेन्स वापरून दुरुस्त करता येते. या अंजीर मध्ये illustrated आहे. 2 (क). योग्य शक्ती एक अंतर्गोल लेन्स डोळयातील पडदा वर परत प्रतिमा येईल आणि अशा प्रकारे दोष दुरुस्त आहे.
♦️♦️दरदृष्टिता♦️♦️
दूरदृष्टिता देखील दूरगामी sightedness म्हणून ओळखले जाते. दूरदृष्टिता असणारा व्यक्ती स्पष्टपणे distant वस्तू पाहू शकता परंतु distinctly जवळील वस्तू पाहू शकत नाही. जवळ बिंदू, व्यक्ती साठी, कवडी किंमतीची वस्तू दूर सामान्य जवळ बिंदू (25 सें.मी.) पासून आहे. अशी व्यक्ती खूपच आरामदायक वाचन साठी डोळा पासून 25 सें.मी. पलीकडे एक वाचनाचे साहित्य ठेवणे. अंजीर मध्ये दर्शविल्याप्रमाणे एक closeby ऑब्जेक्ट पासून प्रकाश किरण डोळयातील पडदा मागे एका वेळी focussed कारण हे आहे. 3 (ब). (मी) डोळा लेन्स च्या फोकल लांबी खूप लांब आहे, किंवा (ब) बुबुळ खूप लहान आहे कारण हा दोष एकतर अ. ही उणीव योग्य शक्ती एक बहिर्वक्र लेन्स वापरून दुरुस्त करता येते. या अंजीर मध्ये illustrated आहे. 3 (क). मिळणारा लेन्सच्या सह डोळे ग्लासेस डोळयातील पडदा वर प्रतिमा लागत आवश्यक अतिरिक्त केंद्रीकरण शक्ती प्रदान.
संयुक्त गट - ब जाहिरातीकडे सकारात्मक दृष्टिकोनातून पहा
● जाहिरात पडताच बऱ्याच विध्यार्थी मित्रांच्या चर्चा रंगल्या आहेत.
● काही विध्यार्थी मित्रांचा मनात आनंद आहे की ऍड पडली व काही विध्यार्थी चिंतेत आहेत की कोणत्या परिक्षेवर फोकस करायचा....
● या पोस्ट साठी एवढ्या जागा पडल्या, त्या पोस्ट साठी तेवढ्या जागा पडल्या.....
● या वेळेला या पोस्टचा कमी जागा पडल्या, त्या पोस्ट साठी जास्त जागा आहेत....
● राज्यसेवाची तयारी करायची का Combine ची तयारी करायची....
● यावेळेस पेपर सोपा असेल का अवघड... कोणत्या Subject ला जास्त लक्ष दिले जावे....
❇️ या सर्वा प्रश्नचे किंवा चिंतेचे खूप सोपे उत्तरे आहेत...
❌ सर्वात पहिले जाहिराती बद्दल चिंता करणे सोडा....
✅ जाहिरातीकडे सकारात्मक दृष्टिकोनातून पहा...
❌ कोणत्या पोस्ट साठी किती जागा आहेत याचा विचार करणे सोडा...
🥳 असा विचार करा की, कमीत कमी MPSC जागा तर काढत आहे, महापोर्टल प्रमाणे भ्रष्टाचार तर नाही करत....
🧐 काही आगावू विध्यार्थी दुसऱ्यास भेडवण्यासाठी, तुम्हास अभ्यासापासून दूर करत असतात.... हे समजून घ्या.... (आगावू विद्यार्थी स्वतः अभ्यास करतात व इतरांना अभ्यासापासून दूर ठेवतात)
⏰ अभ्यासाचे वेळापत्रक बनवा व प्रामाणिक पणे अभ्यास करा ( प्रामाणिक हे स्वतः शी असले पाहिजे)
😎 स्मार्ट प्रकारे अभ्यास करा, जेणेकरून तुम्ही इतरांपेक्षा लवकर पोस्ट काढू शकाल ( शॉर्ट ट्रिक्स प्रमाणे अभ्यास केल्यास लवकर यश मिळेल)
♻️ राज्यसेवा व combine चे काही subject समान आहेत त्यामुळे तुम्ही दोन्ही परीक्षा वेवस्थित रित्या उत्तीर्ण होऊ शकतात....
🎁 सर्वात महत्त्वाचे :- 800 जागा आहेत का 900 या कडे लक्ष न देता, "यातील एक जागा फिक्स माझी आहे...!" असा दृष्टिकोन ठेवा....
१८५७ च्या उठावाची ठिकाणे
* दिल्ली - मीरत पासून दिल्ली ३० मैल अंतरावर आहे. ते अंतर काटून बंडवाले शिपाई दुसऱ्या दिवशी दिल्लीस आले. बहादुरशहा यास सिंहासनावर बसवून त्याची राजवट सुरु झाल्याची घोषणा त्यांना करावयाची होती. बादशहा हा नावाचाच बादशहा बनला होता. २४ तासात दिल्ली बंडवाल्यांच्या हाती आली. कालपर्यंत गुलाम असलेला बहादुरशहा त्यांनी हिंदूस्थानचा सम्राट बनवला. वास्तविक उत्तर हिंदुस्तानातील वेळची इंग्रजांची अवस्था मोठी नाजूक होती. परंतु इंग्रजांनी पंजाब वगैरे प्रदेशातून दिल्ली कडे फौजा गोळा केल्या. दिल्ली म्हणजे हिंदुस्तानची पूर्वापारची राजधानी आणि ती आपण काबीज केली. असा इंग्रजांचा अंदाज होता.
* प्रसिद्ध इतिहासकार थॉमसन व गरेट म्हणतात ' बंडाचा प्रारंभ तर यशस्वी झाला, पण उत्तर हिंदुस्तानातील इंग्रजांच्या नाजूक अवस्थेचा फायदा उठवणारा एकही कार्यक्षम नेता बंडवाल्याजवळ नव्हता हे लवकरच स्पष्ट झाले. १५ सप्टेंबर १८५७ रोजी इंग्रज व बंडवाले यांच्यातील लढाईस तोंड फुटले. बंडवाल्यांनी इंग्रजी फौजांशी १० दिवस घेतले.
* कानपूर - कानपूर शहराचा विकास कंपनीच्या कारकिर्दीत झाला होता. कानपूर येथे इंग्रजी कंपनीच्या छावण्या असत. जवळच ब्राम्हवर्त येथे मराठ्यांचा पदच्युत पेशवा दुसरा बाजीराव याचे निवासस्थान होते. मृत्यूपूर्वी त्याने धोंडोपंत उर्फ नानासाहेब याला दत्तक घेतले. पण बाजीरावानंतर त्यास मिळणारा आठ लाखाचा तनखा, छोटी जहागीर, व पदव्या नानासाहेबास बहाल करण्यास इंग्रजी राज्यकर्त्यांनी नकार दिला होता. त्यामुळे नानासाहेबाच्या हृदयात सुडाच्या अग्नी धुमसत होत्या पण इंग्रजांच्या सामर्थ्यापुढे तूर्त त्याने नमते घेतले होते. आता सूड उगवण्याची आयती संधी चालून आली होती.
* १ जुलै रोजी नानासाहेब पेशवा बनल्याचा व कंपनी राज्य नष्ट झाल्याचा जाहीरनामा काढण्यात आला. परंतु कानपूर हातातून गेल्याचे कळताच इंग्रजांनी तिकडे फौजा पाठविल्या होत्या. आणि या फौजांचा पराभव केल्याशिवाय नानासाहेबाची कानपूरमधील नवी राजवट सुरक्षित राहणार नव्हती. इंग्रज फौजा कानपुरावर नवी राजवट सुरक्षित राहणार नव्हती. इंग्रज फौजा कानपूरावर येण्यापुर्वीच नानासाहेबाने फौजेनिशी कूच करून त्याच्याशी लढाई दिली. पण नानासाहेब यांचा पराभव झाला.
* पुढे सैन्याची जमवाजमव करून नानासाहेब व त्याचा सेनापती तात्या टोपे यांनी कानपुरवर चाल केली व पुन्हा ताब्यात घेतले. त्यानंतर ६ डिसेंबर १८५७ ला पळ काढावा लागला.
१८५७ च्या उठावाचे परिणाम
* कंपनीची राजवट बरखास्त झाली : स १८५७ चा कायदा - रेग्युलेटिंग अक्ट हा कायदा इंग्लिश पार्लमेंटने पास केल्यापासून सरकारचे कंपनीच्या कारभारावरील कंपनीच्या कारभारावरील नियंत्रण वाढतच गेले होते.सरकारने १८५७ साली खास कायदा मंजूर करून कंपनीची राजवट बरखास्त केली व तेथून पुढे हिंदुस्तानात इंग्लंडच्या राणीची राजवट सुरु झाल्याचे घोषित करण्यात आला. कंपनीचे सर्व भूदल व आरमार राणी सरकारकडे घेण्यात आले. राणीच्या वतीने हिंदुस्तानचा व्हाईसराय हा हिंदुस्तान सरकारचा कारभार पाहणार होता. पूर्वीची बोर्ड ऑफ कंट्रोल व बोर्ड ऑफ डायरेक्टर हि मंडळे बरखास्त करून त्यांच्या जागी भारत मंत्री आणि त्यांचे मंडळ [ The secretary of state in council ] हा भारतमंत्री पार्लमेंटचा व ब्रिटीश मंत्रिमंडळाचा सभासद असे.
* राणीचा जाहीरनामा : राज्यकर्त्यांचे उदार धोरण - १८५७ च्या उठवातून इंग्रज राज्यकर्त्यांनी अनेक धडे घेतले. हिंदुस्तानातील असंतोषाची तीव्र जाणीव त्यांना उठावाने झाली. त्यामुळे त्यांनी हिंदुस्तान विषयक आपले धोरण बदलले. हे धोरण १ नोव्हेंबर १८५८ रोजी अलाहाबाद येथे दरबार भरवून व तेथे दरबार भरवून व तेथे राणीचा जाहीरनामा घोषित करून स्पस्ष्ट केले. राणीचा जाहीरनामा असा - [ आम्ही आता राज्यवृद्धीच्या उद्योगाला हात घालणार नाही, देशी संस्थानिकांचे हक्क, मानमरातब आणि प्रतिष्ठा यांचा आमच्याप्रमाणे मान राखू, त्यांनी व आमच्या प्रजेने समृद्धीत राहावे अशीच आमची इच्छा आहे. अंतर्गत शांतता व चांगले सरकार यामुळेच हिंदुस्तानात सामाजिक प्रगती घडून येईल. तसेच आम्ही जाहीर करतो की, देशी संस्थानिकांचे कंपनीशी जे करारदार झाले असतील ते येथून आम्ही पाळू. संस्थानिकांना आपल्या इच्छेनुसार दत्तक घेता येईल. त्यांची राज्ये विलीन केली जाणार नाहीत. धर्मासाठी कोणावर कृपा व अन्याय केला जाणार नाही. सरकार धर्माच्या बाबतीत ढवळाढवळ करणार नाही. सरकारी नोकऱ्या लायकी पाहून दिल्या जातील. धर्म, वर्ग, किंवा जात त्यांच्या मार्गात येणार नाहीत.
* हिंदी लष्कराची पुनरचना करण्यात आली - १८५७ चा उठाव प्रथम हिंदी लष्करात झाला, त्यामुळे इंग्रजांनी या लष्कराची पुनरचना करण्याचे काम तातडीने हाती घेण्यात आले.
* संस्थानांसंबंधीच्या आक्रमक धोरणाचा त्याग
* इंग्रजांचे सामाजिक सुधारनासंबंधीचे धोरण बदलले
* इंग्रजी राजवटीबद्दल दहशत व तिरस्कार
* उठवपासून हिंदी लोकांनी घेतलेला धडा
* हिंदू मुसलमानमधील दरी वाढत गेली
* हिंदूस्थानचे परराष्ट्रीय धोरण इंग्लंडशी बद्ध झाले
* इंग्रजांची हिंदुस्तानवरील पकड घट्ट झाली
44वी घटनादुरुस्ती 1978
1) लोकसभा आणि विधानसभांचा मूळ कार्यकाल (५ वर्षे) पुनर्स्थापित केला.
2) लोकसभा आणि राज्यविधिमंडळाच्या गंपूर्तीची तरतूद पुनर्स्थापित केली.
3) संसदीय विशेषाधिकाराबाबद ब्रिटिशांच्या सामान्य ग्रहाचा संदर्भ वगळण्यात आला.
4) संसद आणि राज्यविधिमंडळामध्ये चालणाऱ्या कार्यपध्द्तीचे खरे वार्तांकन वर्तमानपत्रांमध्ये प्रसिद्ध करण्यास घटनात्मक संरक्षण दिले.
5) मंत्रिमंडळाचा सल्ला पुनर्विचारार्थ केवळ एकदा परत पाठविण्याचा अधिकार राष्ट्रपतीला दिला. परंतु पुनर्विचार करून दिलेला सल्ला राष्ट्रपतींवर बंधनकारक करण्यात आला.
6) अध्यादेश काढण्यासाठी राष्ट्रपती, राज्यपाल आणि प्रशासक यांच्या समाधानाची तरतूद रद्द केली.
7) सर्वोच्च आणि उच्च न्यायालयाचे काही अधिकार पुनर्स्थापित केले.
8) राष्ट्रीय आणीबाणीच्या संदर्भात ‘अंतर्गत अशांतता’ या शब्दा ऐवजी ‘सशस्त्र बंडाळी’ हा शब्द योजण्यात आला.
9) कॅबिनेटने केवळ लेखी स्वरूपात शिफारस केल्यानंतरच राष्ट्रपती ‘राष्ट्रीय आणीबाणी’ घोषित करू शकतात. अशी तरतूद केली.
10) राष्ट्रीय आणीबाणी आणि राष्ट्रपती राजवटीबाबत काही ठराविक प्रक्रियात्मक संरक्षण तरतुदी केल्या.
11) मालमत्तेचा हक्क मूलभूत हक्कांच्या यादीतून रद्द केला आणि तो केवळ कायदेशीर हक्क केला.
12) कलम २० आणि कलम २१ अन्वये हमी दिलेले मूलभूत हक्क राष्ट्रीय आणीबाणीमध्ये तहकूब करता येणार नाहीत.
13) राष्ट्रपती, उपराष्ट्रपती, प्रधानमंत्री आणि लोकसभेचा सभापती यांच्या निवडणूकवादाबाबत न्यायालये निर्णय देऊ शकत नाहीत ही तरतूद वगळण्यात आली.
99 वी घटनादुरूस्ती :
ही सर्वात अलिकडील संमत झालेल्या घटनादुरूस्तींपैकी महत्वाची घटनादुरुस्ती आहे. (100 वी घटनादुरुस्ती ही भारत आणि बांगलादेश यांच्यात भूभागांच्या आदानप्रदान संदर्भात आहे. तर GST चा उल्लेख असलेले 121 वे घटनादुरुस्ती विधेयक केवळ लोकसभेने संमत केलेले असल्याने अद्यापही विधेयक (प्रस्तावित घटनादुरुस्ती) या स्वरूपातच आहे.)
वास्तविक पाहता हे 121वे घटनादुरूस्ती विधेयक होते. परंतु, काही विधेयके संमत न होता रद्द(Lapsed)होतात, पण संमत झालेली घटनादुरूस्ती ही क्रमाने पुढील क्रमांक धारण करते, म्हणून ही 99 वी घटनादुरूस्ती.
राष्ट्रपतींची स्वाक्षरी झाली 31 डिसेंबर 2014 रोजी. मात्र कायदा अंमलात आला 13 एप्रिल 2015 पासून.
ही घटनादुरूस्ती National Judicial Appointment Commission(NJAC) अर्थात राष्ट्रीय न्यायीक नियुक्ती कमिशन च्या संदर्भातील आहे.
ह्या घटनादुरूस्ती द्वारा राज्यघटनेत 124अ, 124ब, 124क या तीन नवीन कलमांचा समावेश करण्यात आला, तर राज्यघटनेच्या कलम 127, 128, 217, 222, 224अ,231 या कलमांमध्ये दुरुस्ती करण्यात आली.
ही घटनादुरूस्ती वास्तवात येण्यापूर्वी सरन्यायाधीशांच्या नेतृत्वाखालील न्यायाधीशांच्या समितीकडून सर्वोच्च न्यायालयातील न्यायाधीशांच्या नेमणूका, उच्च न्यायालयातील न्यायाधीशांच्या नेमणूका तसेच बदल्यांबद्दल शिफारशी राष्ट्रपतींकडे केल्या जात व त्या आधारे निर्णय घेतला जाई. कार्यकारी मंडळाला त्यात स्थान नव्हते.मात्र आता घटनादुरूस्तीने हे अधिकार NJAC मिळाले आहेत.
124अ या कलमात NJAC ची रचना (Composition) , 124ब या कलमात NJACची कार्ये (Functions) तर 124क मध्ये NJAC च्या कार्यपद्धती (Power of Parliament to make law on procedures) समावेश करण्यात आला आहे.
मार्गदर्शक तत्वांची उपयुक्ततता
📌डॉ. आंबेडकर - राजकीय लोकशाहीपासून वेगळी असलेली आर्थिक लोकशाही. घटनेचे आगळेवेगळे व नाविन्यपूर्ण वैशिष्ट्ये. ही तत्वे अमलात न आणणाऱ्या सरकारला न्यायालयांमध्ये नसला तरी जनतेच्या दरबारात जाब द्यावाच लागेल.
📌B.N. राव - राज्यसंस्थेच्या प्राधिकारांसाठी नैतिक तत्वे, त्यांच्यात किमान शैक्षणिक मूल्य आहे.
.📌N.M. सिंघवी - घटनेला जीवन प्रदान करणाऱ्या तरतूदी.
📌M.C. छगला (माजी सरन्यायाधीश) - मार्गदर्शक तत्त्वांची पूर्ण अंमलबजावणी झाल्यास देश पृथ्वी वरील स्वर्ग बनेल. त्यांच्यात किमान शैक्षणिक मूल्य आहे.
📌M.C. सेटलवाड - न्यायालयास उपयुक्त beacon-light व प्रस्ताविकेचे विस्तारण करणारी तत्वे.
📌ग्रॅनव्हिल ऑस्टिन - मार्गदर्शक तत्वाच्या अंमलबजावणीद्वारे देशातील सामाजिक क्रांती ची उद्दिष्टे साध्य होतील.
📌ईवोर जेनिंग्ज - Pious aspiration.
📌अनंत नारायण - अ-वादयोग्य आणि अमूर्त.
📌 ग्लॅडहिल - "इतर काही गोष्टी करण्यासाठी शासनाला दिलेल्या विधायक सूचना.'
📌K.V.राव - “या मागील खरा हेतू भारताला पोलिस राज्य नव्हे तर कल्याणकारी राज्य बनविण्याचा आहे."
🎯मार्गदर्शक तत्वांवरील टिका :
📌K.T. शहा - Pious Superfluities, बँकेच्या सोयीनुसार वटविता येणारा चेक.
📌नसिरोद्दीन - नववर्षाचा निश्चय जो 2 जानेवारीला मोडला जातो.
📌T.T. कृष्णमाचारी - भावनांची खरी केराची टोपली.
📌K.C. व्हेअर - कंटाळवाणा नैतिक उपदेश, जरी या घोषणांना कितीही प्रमाणात वचन मानावयाचे ठरले तरीही
त्यांच्यामुळे राज्यघटनेला अपकिर्ती प्राप्त होईल.
📌K. संथानम - या तत्वांनी केंद्र विरुद्ध राज्य, राष्ट्रपती विरुद्ध पंतप्रधान, राज्यपाल विरुद्ध मुख्यमंत्री असा घटनात्मक संघर्ष निर्माण केला.
02 March 2023
सामान्य ज्ञान
◾️ भारतीय चित्रपट सृष्टीचें जनक कोणास म्हणतात ?
✅️ दादासाहेब फाळके
◾️ डिझेल इंजिनचा शोध कोणी लावला ?
✅️ रूडाल्फ डिझेल
◾️ 'फटका' या काव्यप्रकाराचे जनक कोणास म्हणतात ?
✅️ अनंत भवानीबाबा घोलप
◾️ व्हाॅलिबाॅल खेळातील बाॅलचे वजन किती ग्रॅम असते ?
✅️ 270 ते 280 ग्रॅम
◾️ डाॅ. बाबासाहेब आंबेडकर यांनी समाज समता संघ केव्हा स्थापन केला ?
✅️ 4 सप्टेंबर 1927
◾️ महाराष्ट्र राज्याची सांस्कृतिक राजधानी कोणती ?
✅️ पुणे
◾️ वाफेच्या इंजिनचा शोध कोणी लावला ?
✅️ जेम्स वॅट
◾️ 'एकच प्याला' या प्रसिद्ध विडंबन नाटकाचे लेखक कोण आहे ?
✅️ प्रल्हाद केशव अत्रे
◾️ ज्ञानेश्वरी या ग्रंथाचे मूळ नाव कोणते आहे ?
✅️ भावार्थ दीपिका
◾️ डाॅ. बाबासाहेब आंबेडकर यांची मुंबई विद्यापीठाच्या निवड समितिवर निवड केव्हा झाली ?
✅️ 8 जुलै 1930
महत्त्वाचे 25 प्रश्न उत्तरे
1) प्रश्न :- भारताचे सध्याचे राष्ट्रपती कोण आहेत?
उत्तर :- द्रौपदीजी मुर्मु (15 व्या)
2) प्रश्न :- भारताचे सध्याचे उपराष्ट्रपती कोण आहेत?
उत्तर :- जगदीपजी धनखड (14 वे)
3) प्रश्न :- भारताचे सध्याचे पंतप्रधान कोण आहेत?
उत्तर :- नरेंद्रजी दामोदरदास मोदी (15 वे)
4) प्रश्न :- भारताचे सध्याचे गृहमंत्री कोण आहेत?
उत्तर :- अमितजी शहा (29 वे)
5) प्रश्न :- भारताचे सध्याचे संरक्षणमंत्री कोण आहेत?
उत्तर :- राजनाथजी सिंग (27 वे)
6) प्रश्न :- सध्या लोकसभेचे अध्यक्ष कोण आहेत?
उत्तर :- ओम प्रकाश बिर्लाजी (17 वे )
7) प्रश्न :- भारताचे सध्याचे अर्थमंत्री कोण आहेत?
उत्तर :- निर्मलाजी सीतारमन (23 वे)
8) प्रश्न :- सर्वोच्च न्यायालयाचे सर न्यायाधीश कोण आहेत?
उत्तर :- धनंजयजी वाय.चंद्रचूड (50वे)
9) प्रश्न :- रिजर्व्ह बँक ऑफ इंडिया (RBI) चे सध्याचे गव्हर्नर कोण आहेत?
उत्तर :- शक्तीकांतजी दास (25 वे)
10) प्रश्न :- भारताचे चीफ ऑफ डिफेन्स कोण आहेत?
उत्तर :- अनिल चव्हाण ( 2 रे) १ ले - बिपिंजी रावत
11) प्रश्न :- भारताचे राष्ट्रीय सुरक्षा सलहाकार कोण आहेत?
उत्तर :- अजित डोवाल
12) प्रश्न :- भारताचे उपराष्ट्रीय सुरक्षा सलहाकार कोण आहेत?
उत्तर :- दत्ता पडसलगीकर
13) प्रश्न :- सध्या भारताचे रेल्वे मंत्री कोण आहेत?
उत्तर :- अश्र्विन कुमार वैष्णव
14) प्रश्न :- भारतात सध्या किती राज्य व केंद्रशासित प्रदेश आहेत?
उत्तर :- राज्य 28 केंद्रशासित प्रदेश 8
15) प्रश्न :- सध्या भारताचे मुख्य निवडणूक आयुक्त कोण आहेत?
उत्तर :- राजीव कुमार
16) प्रश्न :- महाराष्ट्र राज्याचे मुख्य निवडणूक आयुक्त कोण आहेत?
उत्तर :- यु.पी.एस.मदान
17) प्रश्न :- सध्या भारतातील सर्वात मोठा जिल्हा कोणता आहे?
उत्तर :- गुजरात मधील ( कच्छ ) जिल्हा
18) प्रश्न :- भारताचे थलसेना चे अध्यक्ष कोण आहेत?
उत्तर :- मनोज पांडे ( 29 वे)
19) प्रश्न :- भारताचे वायुसेना चे अध्यक्ष कोण आहेत?
उत्तर :- विवेक राम चौधरी
20) प्रश्न :- भारताच्या नौसेना चे अध्यक्ष कोण आहेत?
उत्तर :- आर. हरिकुमार
ElNino # Monsoon
एल निनोचा मान्सूनवर प्रभाव पडणार असून तसेच येत्या काळात उकाडाही वाढण्याची शक्यता वर्तवण्यात आली आहे. अमेरिकेच्या नॅशनल ओशनिक ॲटमॉस्फेरिक ॲडमिनिस्ट्रेशनने हा अंदाज वर्तवला आहे, यामध्ये जून ते डिसेंबर दरम्यान एल निनो प्रभावाची शक्यता 55 ते 60% आहे.
संपूर्ण मराठी व्याकरण 10 प्रश्न
📕 पुढील वाक्प्रचाराचा अर्थ सांगा. – पाचावर धारण बसणे.
1) मनात संख्या मोजणे
2) पंचप्राण धारण करणे
3) खूप भयभीत होणे
4) ऐसपैस बसणे
उत्तर :- 3
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
📗 तिथी, वार, नक्षत्र, योग, करणा-या पाच घटकांनी युक्त अशा दिनी – वैशिष्टयांची माहिती असणारी पुस्तिका कोणती ?
1) पंचीकरण
2) पंचांग
3) पंचशील
4) पंचीकृती
उत्तर :- 2
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
📕 पुढील शब्दांपैकी व्याकरणदृष्टया योग्य शब्द कोणता ?
1) मनस्थीती
2) मनस्थिति:
3) मन्हस्थिती
4) मन:स्थिती
उत्तर :- 4
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
📗 ट, ठ, ड, ढ, ण हे वर्ण ..................आहेत.
1) तालव्य
2) अनुनासिक
3) दन्त्य
4) मूर्धन्य
उत्तर :- 4
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
📕 ‘मनस्ताप’ हा शब्द खालीलपैकी कोणत्या संधीचे उदाहरण आहे ?
1) पूर्वरूप संधी
2) पररुप संधी
3) व्यंजन संधी
4) विसर्ग संधी
उत्तर :- 4
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
📗 कुत्र्याने चावा घेतला ? अधोरेखित शब्दाचे नाम कोणते ?
1) कुत्र्या
2) कुत्रा
3) कुत्र्याने
4) कुत्र्याचा
उत्तर :- 2
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
📕 वचनभेदाप्रमाणे बदलणारी सर्वनामे किती आहेत ? पर्यायी उत्तरांतील योग्य पर्यायी उत्तर कोणते ?
1) चार
2) पाच
3) सहा
4) सात
उत्तर :- 2
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
📗 पुढीलपैकी अव्ययसाधीत विशेषणाचे योग्य उदाहरण कोणते ?
1) बोलकी बाहुली
2) पुढची गल्ली
3) कापड – दुकान
4) माझे – पुस्तक
उत्तर :- 2
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
📕 वाक्याचा अर्थ पूर्ण करणारा क्रियावाचक शब्द ...................
1) क्रियापद
2) धातू
3) कर्म
4) कर्ता
उत्तर :- 1
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
📗 खालील विधानातील क्रिया विशेषणाचा प्रकार ओळखा.
तो इतका मोठयाने बोलला, की त्याचा आवाज बसला.
1) उद्देशदर्शक
2) कारणदर्शक
3) रीतिदर्शक
4) कालदर्शक
उत्तर :- 2
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
Headlines Of The Day From The Hindu
• भारत अँग्रीकल्चर इनोव्हेशन मिशनमध्ये सामील झाला.
•पिलग्रिमने त्याची पहिली ESOP योजना जाहीर केली.
• आसामच्या मुख्यमंत्र्यांनी नॉर्थ ईस्टच्या पहिल्या कॉम्प्रेस्ड बायोगॅस प्लांटचे अनावरण केले
• 2022-23 मध्ये आउटबाउंड शिपमेंट USD 300 अब्ज पार करेल.
• वित्तीय वर्ष 2023 मध्ये आतापर्यंत एकूण रु. 5.5 ट्रिलियन थेट लाभ हस्तांतरित झाले आहेत.
•शैलेश पाठक यांची FICCI सरचिटणीस म्हणून नियुक्ती करण्यात आली.
•पेप्सीने रणवीर सिंगला ब्रँड अॅम्बेसेडर म्हणून नियुक्त केले
• जपान उत्तर प्रदेशमध्ये ₹7,200 कोटींची गुंतवणूक करणार आहे.
•लिओनेल मेस्सीने पॅरिस सेंट जर्मेनच्या मार्सेलीवर 3-0 असा विजय मिळवत कारकिर्दीतील 700 वा क्लब गोल केला आहे.
•अर्जेंटिनाच्या लिओनेल मेस्सीला 2022 चा सर्वोत्कृष्ट फिफा पुरुष खेळाडूचा पुरस्कार मिळाला आहे.
•इंडिया टुडे टुरिझम सर्हेने सर्वोत्कृष्ट साहसी पर्यटन पुरस्कारासाठी जम्मू आणि काश्मीर पर्यटनाची निवड केली आहे.
•राष्ट्रीय विज्ञान दिन 28 फेब्रुवारी रोजी साजरा केला जातो.
• संत सेवालाल महाराज यांची 284 वी जयंती 26 फेब्रुवारी रोजी साजरी करण्यात आली.
• पाकिस्तान सरकारने IMF बेलआउटसाठी धोरणात्मक व्याजदर 200 bps ने वाढवले.
सयाजीराव खंडेराव गायकवाड
◾️स्मृतिदिन: 6 फेब्रुवारी 1939
◾️जन्म: 11 मार्च 1863 कौळाणे मालेगांव नाशिक
◾️1875 ते 1939 दरम्यान बडोदा संस्थानचे अधिपती होते
◾️1893सक्तीच्या प्राथमिक शिक्षणाची योजना सुरू, 1906 साली संपूर्ण देशामध्ये मोफत आणि सक्तीचे शिक्षण लागू करणारे बडोदा संस्थान देशातील पहिले राज्य ठरले
◾️औद्योगिक कलाशिक्षणासाठी ‘कलाभुवन’ ही संस्था स्थापन केली
◾️सयाजीरावांनी ‘श्रीसयाजी साहित्यमाला’ व ‘श्रीसयाजी बाल ज्ञानमाला’ दोन मालांमधून उत्तम ग्रंथांची भाषांतरे प्रसिद्ध केली
◾️भारतीय ग्रंथालयशास्त्राचे जनक म्हणून ओळखले जाते
◾️पडदापद्धती बंदी, बालविवाह बंदी, कन्याविक्रयबंदी, मिश्रविवाहाचा पुरस्कार, स्त्रियांना वारसा हक्क, अस्पृश्यतानिवारण, विधवाविवाह सुधारणा अंमलात आणल्या घटस्फोटासंबंधीचा कायदा हा सर्व भारतात पहिल्यांदाच जारी केला
◾️लडनमधील पहिल्या दोन गोलमेज परिषदांनाही हजर होते. टिळक, अरविंद घोष नेत्यांशी त्यांचा घनिष्ठ संबंध होता राष्ट्रीय आंदोलनाला अप्रत्यक्ष पाठिंबा
◾️"हिंदुस्थानातील शेवटचा आदर्श राजा" या शब्दांत त्यांचे वर्णन पं मदनमोहन मालवीय यांनी केले
महालेखापरीक्षक बद्दल संपूर्ण माहिती
· केंद्र सरकार आणि घटकराज्य सरकार यांचे हिशोब तपासण्यासाठी उद्देशाने भारतीय घटना कलम 148 ते 151 नुसार महालेखा परीक्षकाचे पद निर्माण केलेले आहे.
· या महालेखापालाचे पद देखील महत्वाचे व जबाबदारीचे पद असते.
1. नेमणूक
· महालेखापरीक्षकाची नेमणूक देशाचे राष्ट्रपती करतात.
· महालेखापरीक्षकाला आपले पदग्रहण करण्यापूर्वी राष्ट्रपतीसमोर विशिष्ट स्वरुपात शपथ घ्यावी लागत असते.
· राष्ट्रपतीच्या मते अनुभवी व तज्ञ व्यक्तीचीच नेमणूक महालेखापालासाठी केली जाते.
2. कार्यकाल
· भारतीय राज्यघटनेत महालेखापालाचा तसा कार्यकाल ठरवून दिलेला नाही.
· परंतु त्याचे निवृत्ती वय 65 वर्षे ठरवून दिलेले आहे. याचाच अर्थ असा की, महालेखापाल वयाच्या 65 व्या वर्षापर्यंत आपल्या अधिकारपदावर कार्य करू शकते असे असले तरी महालेखापाल मुदतपूर्व आपल्या पदाचा राजीनामा देऊ शकतो.
· याशिवाय त्याने घटनेचा भंग केला असेल किंवा घटनाविरोधी कृत्य केले असेल तरच त्याच्यावर संसदेमध्ये महाभियोगाचा खटला चालवून राष्ट्रपती त्याला पदच्युत करू शकतात.
3. वेतन व भत्ते
· महालेखापालाला दरमहा रुपये 90,000/- वेतन प्राप्त होते. याशिवाय त्याच्या पदाला साजेल व शोभेल अशा सर्व सुविधांनी युक्त त्याला निवासस्थान मोफत दिले जाते.
· शासकीय कामासाठी देशीविदेशी प्रवास त्याला मोफत असतो.
· एकदा निश्चित झालेले त्यांचे वेतन कोणीही कपात करू शकत नाही. परंतु आणीबाणी लागू केली तर मात्र त्याच्या वेतनात कपात केली जाते.
· महालेखापालाचे वेतन हे देशाच्या संचित निधीतून दिले जाते.
· निवृत्त झाल्यांनंतर निवृत्तीवेतन प्राप्त करण्याचा अधिकार आहे.
4. अधिकार व कार्ये
1. केंद्र सरकारच्या व घटक राज्य सरकारच्या जमाखर्चाचे हिशेब तपासणे.
2. केंद्र सरकारच्या व घटक राज्य सरकारच्या लेखा पुस्तकाच्या नोंदी कशा ठेवाव्यात हे ठरविणे.
3. शासनामार्फत खर्च होणार्या रकमा नियमानुसार खर्च होत आहे किंवा नाही हे पाहणे.
4. घटक राज्य सरकारच्या लेखा संबंधीचा अहवाल घटक राज्याच्या राज्यपालाला पाठविणे.
5. शासनाच्या वेगवेगळ्या महामंडळांचे हिशोब तपासणे.
6. राष्ट्रपतीचे आर्थिक बाबीसंबंधी माहिती मागविल्यास ती पुरविणे.
7. एखदया खात्याचा अनाठायी अथवा जास्तीचा खर्च झाला असेल तर तो वसूल करणे.
जिल्हा मध्यवर्ती सहकारी बँका
🎯सवरूप -
जि.म.स. बँक ही सहकारी संरचनेच्या मधल्या टप्प्यावर कार्य करते. ती जिल्ह्यातील सर्व प्राथमिक सहकारी संस्थांचा संघ (federation) असते व जिल्ह्यातील सहकारी चळवळीचे नेतृत्व करते.प्रकार - जि.म.स. बँकेचे दोन प्रकार आहेत - शुद्ध सहकारी संघ (Co-Op. Banking Union) :- या प्रकारात जि.म.स. बँकेचे सदस्यत्व फक्त प्राथमिक सहकारी संस्थांनाच देण्यात येते. हरियाणा, पंजाब, राजस्थान, ओरिसा आणि केरळ या राज्यांमध्ये असा प्रकार आहे.मिश्र मध्य. सहकारी बँका (Mixed Central Co-Op-erative Banks) :- या प्रकारच्या बँकेचे सदस्यत्व सहकारी संस्था तसेच, व्यक्तींना सुद्धा खुले असते. इतर सर्व राज्यातील जि.म.स. बँका या प्रकारच्या आहेत.
🎯कार्ये -
जिल्हा मध्य. सह. बँकेचे प्राथमिक कार्य जिल्ह्यातील प्राथमिक सहकारी संस्थांना कर्जपुरावठा करणे हे आहे. मात्र काही कर्जे व्यक्तींना सुद्धा दिली जाऊ शकतात.नियमांनुसार, या बँका व्यापारी कारणांसाठी (Commercial Purposes) कर्जपुरवठा करीत नाही. मात्र सध्या (फेब्रुवारी 2010) 372 जि.म.सह. बँकांपैकी 75 बँकांना रिझर्व्ह बँकेने व्यापारी बँक व्यवसायाचा परवाना दिला आहे.या बँका शहरी भागातून ठेवी गोळा करून त्या ग्रामीण भागात उपलब्ध करून देण्याचे कार्य करतात.
🎯भांडवल उभारणी -
स्वस्वामित्व निधी - यात सहकारी संस्थांनी पुरविलेले भागभांडवल व राखीव निधीचा समावेश होतो.ठेवी - सहकारी संस्था तसेच व्यक्तींच्या.कर्जे - शिखर बँक, इतर बँका यांकडून मिळालेली.प्राथमिक सह. संस्थांनी जिल्हा म.स. बँकेमध्ये ठेवलेला आपल्याकडील अतिरिक्त निधी.
🎯विस्तार -
भारतात मार्च 2010 मध्ये 370 जि.म.स. बँका होत्या. त्यांच्या एकूण ठेवी त्यावेळी 1,27,600 कोटी रुपये इतक्या होत्या.महाराष्ट्रात मार्च 2010 अखेर 31 जि.म.स. बँका होत्या. त्यांचे सभासद एकूण 1,48,360 इतके होत्या, तर ठेवी 44,278 कोटी रुपये इतक्या होत्या.
मुद्रा बँक योजना
1.भारताची ओळख ‘तरुणांचा देश’ अशी आहे. देशामध्ये होतकरु, बुद्धिमान आणि जीवनामध्ये यशस्वी उद्योजक होण्याचे स्वप्न बाळगणारे लाखो तरुण आहेत. त्यांना रोजगार मिळावा यासाठी केंद्र सरकारने ‘स्कील इंडिया’ आणि ‘मेक इन इंडिया’ सारख्या योजनांची सुरूवात करण्यात आली आहे.
2.अनेकांना कौटुंबिक पार्श्वभूमी नसल्यामुळे एखादा लहान उद्योग/ व्यवसाय नव्याने उभारण्यासाठी अनंत अडचणी येतात. मुख्य अडचण ही भांडवलाची असते. ती दूर करण्यासाठी केंद्र सरकारने ‘मुद्रा बँक योजना’ आणली आहे.
3.कोणताही उद्योग, व्यापार आणि व्यवसाय उभारावयाचा असेल तर कमी व्याजदरामध्ये पतपुरवठा ही मुलभूत गरज आहे.
4.या सर्वांचा विचार करुन अशा तरुणांना रोजगाराच्या संधी उपलब्ध व्हाव्यात आणि त्यातून उद्योजक निर्माण व्हावेत, या उदात्त हेतूने पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी मुद्रा बँक योजना (Micro Units Development and Refinance Agency) 8 एप्रिल 2015 रोजी कार्यान्वित केली.
5.योजनेसाठी 20 हजार कोटींचा निधी निश्चित करण्यात आला आहे तर तीन हजार कोटींचा क्रेडीट गॅरंटी निधी नव्या उद्योजकांना प्रोत्साहित करणारा ठरणार आहे.
6.या योजनेनुसार कुठल्याही प्रकारची तारण किंवा जामिनदाराशिवाय होतकरु, बेरोजगार यांना कर्ज पुरवठा करुन त्यांचे जीवनमान उंचावण्यासाठी केंद्र शासनाच्या मुद्रा योजनाअंतर्गत अर्थसहाय्य देण्यात येते.
7.बेरोजगारांना कर्ज पुरवठा करुन त्यांना व्यवसायासाठी प्रोत्साहित केले जाते. अनुसूचित जाती आणि जमातीच्या तरुणांना योजनेअंतर्गत प्राधान्य देण्यात येणार आहे.
8.योजनेंतर्गत कर्ज मिळण्यासाठी तीन गटातील वर्गीकरण :
शिशु गट
10,000 ते रु. 50,000
किशोर गट
50,000ते 5 लक्ष
तरुण गट
5 लक्ष ते 10 लक्ष
9.योजनेअंतर्गत संबंधित व्यक्तींना जिल्हा सहकारी बँका, राष्ट्रीय बॅंका, प्रादेशिक ग्रामीण बँका, बिगर बँक वित्तीय संस्था इत्यादीमार्फत कर्ज देणे अपेक्षित आहे.
10.यामध्ये सुतार, गवंडीकाम, कुंभार, शिंपी, धोबी, भाजीपाला व फळविक्रेते व्यावसायिक इ. लहान स्वरुपाचे व्यवसाय करणाऱ्या व्यक्तींनादेखील कर्ज देण्याची तरतुद आहे. कर्जाचा व्याजदर केंद्र शासन वेळोवेळी ठरवेल त्याप्रमाणे राहणार आहे.
______________________________________
नरसिंघम समिती.
🅾️भारतीय अर्थव्यवस्थेच्या 1991 च्या आर्थिक संकटानंतर जून 1991 मध्ये समितीची स्थापना केली.
🅾️भारतीय अर्थव्यवस्थेच्या १९९१ च्या आर्थिक संकटाच्या नंतर, जून 1991 मध्ये नरसिंहम समिती किंवा वित्तीय क्षेत्रीय सुधार समितीची स्थापना एम. नरसिम्हाम यांच्या अध्यक्षतेखाली केली गेली , ज्याने डिसेंबर 1991 मध्ये आपल्या शिफारसी सादर केल्या. नरसिंहम समितीची स्थापना 1998 मध्ये दुसर्या वर्षी झाली.
🅾️नरसिंहम समितीच्या शिफारशींमुळे भारतातील बँकिंग क्षमता वाढविण्यात मदत झाली आहे. सार्वजनिक क्षेत्रातील बँकांसाठी व्यापक स्वायत्ततेचा प्रस्ताव आहे. मोठ्या भारतीय बँकांच्या विलीनीकरणाची समितीने शिफारसही केली होती. त्याच समितीने नवीन खासगी बँका सुरू करण्याचे सुचविले, त्या आधारे सरकारने 1993 मध्ये परवानगी दिली. रिझर्व्हबँक ऑफ इंडियाच्या देखरेखीखाली बँकेच्या मंडळाला राजकीय हस्तक्षेपापासून मुक्त ठेवण्याचा सल्लाही नरसिंहम समितीला देण्यात आला.
💠💠1998 मध्ये स्थापन झालेल्या नरसिंहम समितीच्या मुख्य.💠💠
🧩शिफारसी खालीलप्रमाणेः
1. मजबूत व्यावसायिक बँकांचे मजबूत विलीनीकरण जास्तीत जास्त आर्थिक आणि व्यावसायिक वातावरण निर्माण करेल आणि उद्योगांच्या विकासास कारणीभूत ठरेल.
२. मजबूत व्यावसायिक बँक कमकुवत व्यावसायिक बँकांमध्ये विलीन होऊ नयेत.
🅾️The. देशातील मोठ्या बँकांना आंतरराष्ट्रीय स्वरूप देण्यात यावे.
🅾️2000. धोकादायक मालमत्तेचे भांडवलाचे गुणोत्तर २००० पर्यंत percent टक्के आणि २००२ पर्यंत दहा टक्क्यांपर्यंत खाली आणले पाहिजे.
🅾️Government. सरकारी सिक्युरिटीजद्वारे कव्हर केलेल्या अपुष्ट कर्जांना नॉन-परफॉर्मिंग मालमत्ता समजले पाहिजे
🅾️2,. २,००,००० लाख रुपयांपेक्षा कमी कर्जावरील व्याज नियंत्रित करण्यासाठी बँकांना सक्षम केले पाहिजे.
🦋🦋🦋🦋🦋🦋🦋🦋🦋🦋🦋🦋
जिल्हा मध्यवर्ती सहकारी बँका.
🧩सवरूप -
🅾️जि.म.स. बँक ही सहकारी संरचनेच्या मधल्या टप्प्यावर कार्य करते. ती जिल्ह्यातील सर्व प्राथमिक सहकारी संस्थांचा संघ (federation) असते व जिल्ह्यातील सहकारी चळवळीचे नेतृत्व करते.प्रकार - जि.म.स. बँकेचे दोन प्रकार आहेत - शुद्ध सहकारी संघ (Co-Op. Banking Union) :- या प्रकारात जि.म.स. बँकेचे सदस्यत्व फक्त प्राथमिक सहकारी संस्थांनाच देण्यात येते. हरियाणा, पंजाब, राजस्थान, ओरिसा आणि केरळ या राज्यांमध्ये असा प्रकार आहे.मिश्र मध्य. सहकारी बँका (Mixed Central Co-Op-erative Banks) :- या प्रकारच्या बँकेचे सदस्यत्व सहकारी संस्था तसेच, व्यक्तींना सुद्धा खुले असते. इतर सर्व राज्यातील जि.म.स. बँका या प्रकारच्या आहेत.
🧩कार्ये -
🅾️जिल्हा मध्य. सह. बँकेचे प्राथमिक कार्य जिल्ह्यातील प्राथमिक सहकारी संस्थांना कर्जपुरावठा करणे हे आहे. मात्र काही कर्जे व्यक्तींना सुद्धा दिली जाऊ शकतात.नियमांनुसार, या बँका व्यापारी कारणांसाठी (Commercial Purposes) कर्जपुरवठा करीत नाही. मात्र सध्या (फेब्रुवारी 2010) 372 जि.म.सह. बँकांपैकी 75 बँकांना रिझर्व्ह बँकेने व्यापारी बँक व्यवसायाचा परवाना दिला आहे.या बँका शहरी भागातून ठेवी गोळा करून त्या ग्रामीण भागात उपलब्ध करून देण्याचे कार्य करतात.
🧩भांडवल उभारणी -
🅾️सवस्वामित्व निधी - यात सहकारी संस्थांनी पुरविलेले भागभांडवल व राखीव निधीचा समावेश होतो.ठेवी - सहकारी संस्था तसेच व्यक्तींच्या.कर्जे - शिखर बँक, इतर बँका यांकडून मिळालेली.प्राथमिक सह. संस्थांनी जिल्हा म.स. बँकेमध्ये ठेवलेला आपल्याकडील अतिरिक्त निधी.
🧩विस्तार -
🅾️भारतात मार्च 2010 मध्ये 370 जि.म.स. बँका होत्या. त्यांच्या एकूण ठेवी त्यावेळी 1,27,600 कोटी रुपये इतक्या होत्या.महाराष्ट्रात मार्च 2010 अखेर 31 जि.म.स. बँका होत्या. त्यांचे सभासद एकूण 1,48,360 इतके होत्या, तर ठेवी 44,278 कोटी रुपये इतक्या होत्या.
28 February 2023
प्रचंड हेलिकॉप्टर हवाई दलात दाखल
- ३ ऑक्टोंबर २०२२ रोजी जोधपूर येथे हवाई दलात दाखल
- संपूर्ण भारतीय बनावटीचे (स्वदेशी बनावटीचे)
- वजनाने हलके लढावू हेलिकॉप्टर
निर्मिती:- हिंदुस्तान एरोनॉटिक्स लि.
लांबी :- ५१.१ फूट
उंची:- १५.५ फूट
पल्ला:- ५५० किमी
वजन:- ५.८ टन
वेग:- २७० km/hr
इंजिन:-२
📌 वैशिष्ट्ये:-
- शत्रूच्या रडारला चकमा देण्याची क्षमता
- हवेतून हवेत क्षेपणास्त्र डागण्याची क्षमता
- दिवसा व रात्री उड्डाणाची क्षमता
- एका मिनिटात ७५० गोळ्या डागु शकते
- रणगाडे, ड्रोन, बंकर लक्ष करू शकते
- सर्व प्रकारच्या हवामानात कार्य करण्यास सक्षम
- २० एमएमच्या बंदुकानी सज्ज
- आधुनिक फ्रेंच तंत्रज्ञानावर आधारित ५.८ टन दुहेरी इंजिन
- लाईट कॉम्बॅक्ट मध्ये २ लोक बसू शकतात.
- प्रचंड हेलिकॉप्टर धनुष नावाच्या हेलिकॉप्टर युनिट मध्ये सामील केले गेले.
चालू घडामोडी :- 27 फेब्रुवारी 2023
◆ पंतप्रधान मोदी PM-KISAN अंतर्गत 16,800 कोटी रुपयांचा 13 वा हप्ता वितरित करतील.
◆ अमित शहा यांनी मध्य प्रदेश येथे 'कोल जनजाती महाकुंभ'ला संबोधित केले.
◆ एलोरा अजिंठा आंतरराष्ट्रीय महोत्सव 2023 महाराष्ट्रात आयोजित करण्यात आला.
◆ पर्यटन क्षेत्रात महिलांना सक्षम करण्यासाठी केरळने यूएन वुमनसोबत करार केला.
◆ कर्नाटकने बयंदूर येथे देशातील पहिल्या मरीनाची योजना आखली आहे.
◆ पाकिस्तान, अफगाणिस्तानने तोरखाम क्रॉसिंग पुन्हा उघडल्याने व्यापार पुन्हा सुरू झाला.
◆ चीनने Zhongxing-26 उपग्रह मोहिमेसह कक्षीय प्रक्षेपण पुन्हा सुरू केले.
◆ रशियन सोयुझ अंतराळयानाने ISS वर अडकलेल्या क्रूला परत आणण्यासाठी मोहीम सुरू केली.
◆ श्रीलंकेने अदानी ग्रीनच्या $442 दशलक्ष पवन ऊर्जा प्रकल्पाला मंजुरी दिली.
◆ लेफ्टनंट जनरल आरएस रेन यांनी महासंचालक गुणवत्ता आश्वासन म्हणून कार्यभार स्वीकारला.
◆ आंतरराष्ट्रीय IP निर्देशांक: 55 देशांमध्ये भारत 42 व्या क्रमांकावर आहे.
◆ नोकियाने त्यांचा लोगो अपडेट केला आहे.
◆ ओम बिर्ला यांनी सिक्कीममध्ये 19 व्या वार्षिक CPA परिषदेचे उद्घाटन केले.
◆ नवी दिल्ली जागतिक पुस्तक मेळा 2023 तीन वर्षांच्या अंतरानंतर परतला.
◆ महाराजा सयाजीराव विद्यापीठ, गुजरात द्वारे युथ 20 इंडिया समिट आयोजित करण्यात आला.
◆ ऑस्ट्रेलियाने 6व्या महिला T20 विश्वचषकाचे विजेतेपद पटकावले.
◆ मध्यप्रदेशने वरिष्ठ महिला राष्ट्रीय हॉकी चॅम्पियनशिप जिंकली.
◆ डॅनिल मेदवेदेवने अँडी मरेचा पराभव करून कतार ओपनचे विजेतेपद पटकावले.
◆ भारताचा स्वदेशी LCA तेजस यूएईमध्ये त्याच्या पहिल्याच विदेशी हवाई सरावात भाग घेण्यासाठी उतरला
◆ संगणक शास्त्रज्ञ हरी बालकृष्णन यांना 2023 चा मार्कोनी पुरस्कार मिळाला.
◆ मेटा ने LLaMA मॉडेल लाँच केले, LLaMA हे OpenAI च्या GPT-3 पेक्षा अधिक शक्तिशाली आहे.
◆ जागतिक NGO दिन 27 फेब्रुवारी रोजी साजरा केला जातो.
◆ इंडियन ऑइल कॉर्पोरेशन सर्व रिफायनरीजमध्ये ग्रीन हायड्रोजन प्लांटची स्थापना करेल.
टी-20 विश्वचषकात शबनिम इस्माईलने रचला इतिहास
◆ महिला टी-20 विश्वचषक 2023 स्पर्धेचा अंतिम सामना दक्षिण आफ्रिकेतील केपटाऊन येथे खेळवला जात आहे.
◆ या सामन्यात ऑस्ट्रेलियाने दक्षिण आफ्रिका संघावर 19 धावांनी मात केली.
त्याचबरोबर सहाव्यांदा विश्वचषकावर आपले नाव कोरले.
◆ विजेतेपदाच्या सामन्यात दक्षिण आफ्रिकेची वेगवान गोलंदाज शबनीम इस्माईलने 2 बळी घेत इतिहास रचला.
ती या स्पर्धेत सर्वाधिक बळी घेणारी गोलंदाज ठरली आहे.
◆ शबनीम इस्माईलने महिला टी-20 विश्वचषकातील 32 सामन्यांत 43 बळी घेतले आहेत.
◆ या बाबतीत तिने 27 सामन्यात 41 बळी घेणाऱ्या इंग्लंडच्या अन्या श्रबसोलेला मागे टाकले आहे.
जागतिक पुस्तक मेळ्याच्या ३१ व्या आवृत्तीला कालपासून नवी दिल्लीत सुरुवात.
🔰 जागतिक पुस्तक मेळ्याच्या ३१ व्या आवृत्तीला कालपासून नवी दिल्लीतील प्रगती मैदानावर सुरुवात झाली.
🔰 ९ दिवस चालणाऱ्या या पुस्तक प्रदर्शनाच्या उद्घाटन शिक्षण राज्यमंत्री डॉ राजकुमार रंजन सिंह यांच्या हस्ते करण्यात आलं.
🔰 'आझादी का अमृत महोत्सव ' या विषयाच्या अनुषंगाने अनेक साहित्यिक सहभागी झाले असून विविध सांस्कृतिक उपक्रम या मेळ्यामध्ये आयोजित करण्यात आले आहेत. यामध्ये दोन हजारांहून अधिक स्टॉल्स उभारण्यात आले असून एक हजाराहून अधिक पुस्तक प्रकाशक सहभागी झाले आहेत.या पार्श्वभूमीवर अनेक चर्चासत्रे, परिषदा,पुस्तक प्रकाशन,साहित्यिक आणि सांस्कृतिक कार्यक्रम आयोजित करण्यात आले आहेत.
🔰 या मेळयासाठी फ्रान्सची गेस्ट ऑफ ऑनर म्हणून नियुक्ती करण्यात आली आहे.
🔰 या मेळाव्यादरम्यान प्रकाशन विभाग ‘आझादी का अमृत महोत्सव’ पुस्तक संग्रह प्रदर्शित करत आह.
🔰 देशाच्या स्वातंत्र्य चळवळीवर प्रकाश टाकणारा आणि देशासाठी आपले जीवन समर्पित करणाऱ्या स्वातंत्र्यसैनिकांचे स्मरण या पुस्तक संग्रहतून करण्यात आलं आहे.
🔰 प्रकाशन विभागाची;योजना, कुरुक्षेत्र, आज - काल आणि बालभारती यांसारखी नियतकालिकेही या मेळयात उपलब्ध करून देण्यात आली आहेत.
कोब्रा वॉरियर युध्द सराव : 2023
◆ युनायटेड किंग्डममधील वॅडिन्ग्टन येथील रॉयल एयर फोर्सच्या हवाई तळावर होणाऱ्या कोब्रा वॉरियर या युद्धसरावात सहभागी होण्यासाठी भारतीय हवाई दलाच्या 145 हवाई योद्ध्यांची तुकडी 26 फेब्रुवारी 2023 रोजी हवाई दलाच्या जामनगरच्या तळावरून रवाना झाली आहे. 6 मार्च 2023 ते 24 मार्च 2023 दरम्यान हा युद्धसराव होणार आहे.
◆ कोब्रा वॉरियर हा बहुस्तरीय हवाई युद्धसराव असून यामध्ये फिनलंड, स्वीडन, दक्षिण आफ्रिका, अमेरिका आणि सिंगापूर हवाई दलाच्या तुकड्या देखील रॉयल एयर फोर्स आणि भारतीय हवाई दलासोबत सहभागी होणार आहेत.
◆ भारतीय हवाई दल यावेळी या युद्धसरावात पाच मिराज-2000 ही लढाऊ विमाने, दोन सी-17 ग्लोबमास्टर III आणि IL-78 हे हवेत इंधन भरणारे एक विमान यांच्यासह सहभागी होणार आहेत.
➤ या युद्धसरावाचा उद्देश :- हवाई युद्धामधील विविध प्रकारच्या परिस्थितीमध्ये सहभागी होणे व विविध हवाई दलांच्या सर्वोत्तम पद्धती शिकणे.
आसामच्या मुख्यमंत्र्यांनी नॉर्थ ईस्टच्या पहिल्या कॉम्प्रेस्ड बायोगॅस प्लांटचे उद्घाटन केले
🔹आसामचे मुख्यमंत्री हिमंता बिस्वा सरमा यांनी 26 फेब्रुवारी 2023 रोजी, आसाममधील कामरूप जिल्ह्यातील सोनापूर येथे ईशान्य भारतातील पहिल्या कॉम्प्रेस्ड बायोगॅस प्रकल्पाचे उद्घाटन केले.
🔸या प्लांटची पाच टन प्रति-दिवस संकुचित बायोगॅसची उत्पादन क्षमता असेल जी गुरांचे शेण, नगरपालिका घनकचरा इत्यादी कच्च्या मालापासून तयार केली जाईल.
शैलेश पाठक यांची फिक्कीच्या महासचिवपदी नियुक्ती
🔹फेडरेशन ऑफ इंडियन चेंबर्स ऑफ कॉमर्स अँड इंडस्ट्री (FICCI) ने 1 मार्च 2023 पासून माजी नोकरशहा शैलेश पाठक यांची महासचिव म्हणून नियुक्ती जाहीर केली आहे.
🔸आयएएस अधिकारी म्हणून त्यांनी सरकारमध्ये काम केले आहे.
🔹FICCI ने असेही जाहीर केले की अरुण चावला, महासंचालक, 30 जून 2023 रोजी सेवानिवृत्त होतील आणि सल्लागाराच्या भूमिकेत बदली होतील.
27 February 2023
काही महत्वपूर्ण मुद्दे
अधिक माहितीसाठी नक्की पहा : www.yashacharajmarg.com
♦️बंगालचे प्रथम गव्हर्नर - रॉबर्ट क्लाईव्ह.
♦️बंगालचे शेवटचे गव्हर्नर - वॉरेन हेस्टिंग्ज.
♦️बंगालचे पहिले गव्हर्नर जनरल- वॉरेन हेस्टिंग्ज.
♦️बंगालचे शेवटचे गव्हर्नर जनरल- विलियम बेंटिंक.
♦️भारताचे प्रथम गव्हर्नर जनरल - विलियम बेंटिंक.
♦️भारताचे अंतिम गव्हर्न जनरल - लॉर्ड कॅनिंग.
♦️भारताचे प्रथम व्हाईसरॉय - लॉर्ड कॅनिंग.
♦️भारताचे अंतिम व्हाईसरॉय - लॉर्ड माऊंटबॅटन.
♦️स्वतंत्र भारताचे प्रथम गव्हर्नर जनरल:- लॉर्ड माऊटबटन.
♦️पहिले भारतीय गव्हर्नर जनरल :- सी. राजगोपालाचारी.
♦️ऑगस्ट घोषणा (१९१७) :- लॉर्ड माँटेग्यू.
♦️ऑगस्ट प्रस्ताव – (१९४०) - लॉर्ड लिनलिथगो.
♦️ऑगस्ट क्रांती - (१९४२) - चलेजाव आंदोलन.
प्रमुख राजवंश आणि संस्थापक
▪️ हर्यक वंश - बिम्बिसार
▪️ नन्द वंश - महापदम नन्द
▪️ मौर्य साम्राज्य - चन्द्रगुप्त मौर्य
▪️ गुप्त वंश - श्रीगुप्त
▪️ पाल वंश - गोपाल
▪️ पल्लव वंश - सिंहविष्णु
▪️ राष्ट्रकूट वंश - दन्तिदुर्ग
▪️ चालुक्य-वातापी वंश - पुलकेशिन प्रथम
▪️ चालुक्य-कल्याणी वंश - तैलप-द्वितीय
▪️ चोल वंश - विजयालय
▪️ सेन वंश - सामन्तसेन
▪️ गुर्जर प्रतिहार वंश - हरिश्चंद्र/नागभट्ट
▪️ चौहान वंश - वासुदेव
▪️ चंदेल वंश - नन्नुक
▪️ गुलाम वंश - कुतुबुद्दीन ऐबक
▪️ ख़िलजी वंश - जलालुद्दीन फिरोज ख़िलजी
▪️ तुगलक वंश - गयासुद्दीन तुगलक
▪️ सैयद वंश - खिज्र खान
▪️ लोदी वंश - बहलोल लोदी
▪️ विजयनगर साम्राज्य - हरिहर / बुक्का
▪️ बहमनी साम्राज्य - हसन गंगू
▪️ मुगल वंश - बाबर
⭕️♦️प्राचीन इतिहास ,जोड्या जुळवा येऊ शकतो लक्षात असुद्या मोजके वंशज आणि संस्थापक✔️
चालू घडामोडी
◆ आरटीआयने डेटा जारी केला, 60% मतदारांनी आधारला मतदार ओळखपत्राशी जोडले.
◆ भारताचे सरन्यायाधीश डीवाय चंद्रचूड यांनी” सर्व सर्वोच्च न्यायालयांसाठी “Neutral Citations” लाँच केले.
◆ प्रधानमंत्री किसान सन्मान निधी योजनेला 04 वर्षे पूर्ण झाली.
◆ यमुनोत्री धाम येथे रोपवेसाठी उत्तराखंड सरकारने करार केला.
◆ मॅनहोल्स साफ करण्यासाठी रोबोटिक स्कॅव्हेंजरचा वापर करणारे केरळ हे पहिले राज्य ठरले आहे.
◆ भूतानचा 7 वर्षीय राजकुमार देशाचा पहिला डिजिटल नागरिक बनला आहे.
◆ औरंगाबादचे नाव ‘छत्रपती संभाजीनगर’, उस्मानाबादचे नाव ‘धाराशिव’ करण्यात आले.
◆ पाकिस्तानला चीनकडून $700 दशलक्ष निधी मिळाला.
◆ जागतिक बँकेने युद्धाच्या वर्धापनदिनानिमित्त युक्रेनला अतिरिक्त 2.5 अब्ज डॉलरची मदत जाहीर केली.
◆ भारत, गयाना तेल आणि वायू क्षेत्रावर करार करणार आहेत.
◆ युक्रेन संघर्षामुळे आर्थिक गुन्हे वॉचडॉग FATF ने रशियाचे सदस्यत्व निलंबित केले आहे.
◆ जानेवारीमध्ये जीएसटी महसूल 1.56 लाख कोटी रुपयांच्या दुसऱ्या क्रमांकावर पोहोचला.
◆ भारतीय रिजर्व्ह बँकेने ने 5 सहकारी बँकांवर निर्बंध लादले आहेत.
◆ Infosys क्लाउडच्या उद्योगाला गती देण्यासाठी मायक्रोसॉफ्टसोबत करार केला.
◆ CSC Academy आणि NIELIT यांनी डिजिटल साक्षरता वाढवण्यासाठी सामंजस्य करार केला.
◆ 2023 मध्ये क्रिप्टोचा अवलंब करण्यास भारत 7 व्या क्रमांकावर आहे.
◆ गुंतवणुकीच्या संधींवर चर्चा करण्यासाठी UAE ने प्रथम I2U2 उप-मंत्रिमंडळ बैठक आयोजित केली.
◆ बिल गेट्स 902 दशलक्ष डॉलर्सला हेनेकेनमधील स्टेक खरेदी केली.
◆ भारतीय पाणबुडी INS सिंधुकेसरी इंडोनेशियामध्ये पहिल्यांदा डॉक करण्यात आली.
◆ IDEX च्या तिसर्या दिवशी NAVDEX 2023 वर $1.5bn किमतीचे 11 सौदे झाले.
◆ एस. एस. राजामौली यांच्या RRR ने HCA येथे ‘सर्वोत्कृष्ट आंतरराष्ट्रीय चित्रपट’ पुरस्कार जिंकला.
◆ पंतप्रधान मोदींनी ‘बारिसु कन्नड दिम दिमावा’ महोत्सवाचे उद्घाटन केले.
◆ जर्मनीने भारतासोबत 5.2 अब्ज डॉलर्सच्या 6 पाणबुड्या बांधण्याचा करार केला आहे.
मराठी भाषा गौरव दिन
- 27 फेब्रुवारी
- कवी कुसुमाग्रज यांचा जन्मदिवस
--------------------------------------------------
● विष्णू वामन शिरवाडकर (कुसुमाग्रज)
- जन्म: 27 फेब्रुवारी 1912, मृत्यू 10 मार्च 1999
- जन्म पुणे येथे तर नाशिक येथे शिक्षण. बी. ए. झाल्यावर १९३४ ते १९३६ या काळात ते चित्रपट व्यवसायात होते.
- आधुनिक मराठी कवी, नाटककार व कादंबरीकार
--------------------------------------------------
● ग्रंथसंपदा
नाटके
दुसरा पेशवा (१९४७), कौंतेय (१९५३), आमचं नाव बाबुराव (१९६६), ययाति आणि देवयानी (१९६६), वीज म्हणाली धरतीला (१९७०), नटसम्राट (१९७१), दूरचे दिवे (१९४६), वैजयंती (१९५०), राजमुकुट (१९५४), ऑथेल्लो (१९६१) व बेकेट (१९७१)
काव्यसंग्रह
जीवनलहरी (१९३३), विशाखा (१९४२), किनारा (१९५२), मराठी माती (१९६०), स्वगत (१९६२), हिमरेषा (१९६४) व वादळवेल (१९७०)
कादंबर्या
वैष्णव (१९४६), जान्हवी (१९५२) व कल्पनेच्या तीरावर (१९५६).
कथासंग्रह
फुलवाली (१९५०), सतारीचे बोल आणि इतर कथा (१९६८), काही वृद्ध, काही तरुण (१९६१), प्रेम आणि मांजर (१९६४) व निवडक बारा कथा (१९६८)
--------------------------------------------------
● पुरस्कार
- 1974 मध्ये त्यांच्या नटसम्राट ह्या नाटकला साहित्य अकादेमीचे पारितोषिक मिळाले.
- 1987 साली ज्ञानपीठ पुरस्काराने त्यांचा सन्मान करण्यात आला.
- त्यांचा विशाखा हा काव्यसंग्रह आधुनिक मराठी काव्याचे एक कायमचे भूषण आहे.
- 1964 मधील गोव्याच्या महाराष्ट्र साहित्य संमेलनाचे ते अध्यक्ष होते.
साधारण विधेयक आणि धनविधेयक यांचा तुलनात्मक अभ्यास
🔴 साधारण विधेयक
▪️साधारण विधेयकाची सुरुवात संसदेच्या कोणत्याही सभागृहात करता येते.
▪️कोणताही सदस्य असे विधेयक मांडू शकतो.
▪️राष्ट्रपतीच्या पूर्वपरवानगीशिवाय मांडता येते.
▪️राज्यसभा यात बदल करू शकते किंवा फेटाळू शकते.
▪️राज्यसभा जास्तीत जास्त 6 महिने असे विधेयक रोखून धरू शकते. -
▪️लोकसभेने पारित केलेले विधेयक राज्यसभेत पाठवण्यासाठी अध्यक्ष्यांच्या सहीची गरज नसते.
▪️दोन्ही सभागृहांत असहमती झाल्यास राष्ट्रपती संयुक्त बैठक बोलावू शकतात
▪️मत्र्याने लोकसभेत मांडलेले साधारण विधेयक अस्वीकृत झाल्यास/ सरकारचा मतदानात पराभव झाल्यास सरकारला राजीनामा द्यावा लागतो. खाजगी सदस्याच्या विधेयकाच्या बाबतीत असे झाल्यास मंत्रीपरिषदेला राजीनामा द्यावा लागत नाही.
▪️राष्ट्रपती असे विधेयक पुनर्विचारासाठी परत पाठवू शकतात.
🔵धन विधेयक
▪️सरुवात फक्त लोकसभेत करता येते.
▪️फक्त मंत्रीच मांडू शकतो.
▪️फक्त राष्ट्रपतींच्या पूर्व संमतीनेच मांडता येते.
▪️राज्यसभेला फक्त बदल सुचवण्याचा हक्क आहे.
▪️राज्यसभा जास्तीत जास्त 14 दिवस धन विधेयक रोखून धरू शकते.
▪️लोकसभेने पास केलेल्या धनविधेयकावर अध्यक्षांची सही असणे गरजेचे असते.
▪️असहमती झाल्यास लोकसभेने स्वीकारलेल्या स्वरुपातच विधेयक दोन्ही सभागृहांनी पारित केल्याचे मानले जाते. यावर संयुक्त बैठकीची तरतूद नाही.
▪️लोकसभेने नामंजूर झाल्यास सरकार राजीनामा देते.
▪️राष्ट्रपती अस्वीकृत करू शकतात पण पुन्हा विचार करण्यासाठी परत पाठवू शकत नाही.
पदे व राजीनामा कोणाकडे देऊ शकतो
राष्ट्रपती - उपराष्ट्रपतीकडे
उपराष्ट्रपती - राष्ट्रपतींकडे
पंतप्रधान - राष्ट्रपतींकडे
राज्यपाल - राष्ट्रपतींकडे
संरक्षण दलाचे प्रमुख - राष्ट्रपतींकडे
महालेखापाल - राष्ट्रपतींकडे
महान्यायवादी - राष्ट्रपतींकडे
लोकसभा सदस्य - लोकसभा सभापतींकडे
लोकसभा सभापती - लोकसभा उपसभापतीकडे
मुख्य निवडणूक आयुक्त - राष्ट्रपतींकडे
मुख्यमंत्री - राज्यपालांकडे
महाधिवक्ता - राज्यपालांकडे
सर्वोच्च न्यायालयाचे न्यायाधीश - राष्ट्रपतींकडे
उच्च न्यायालयाचे न्यायाधीश - राष्ट्रपतींकडे
विधानसभा अध्यक्ष - विधानसभा उपाध्यक्षांकडे
विधानसभा सदस्य - विधानसभा अध्यक्षांकडे
लोकपाल - राष्ट्रपतींकडे
महाराष्ट्र लोकायुक्त - राज्यपालांकडे
अविश्वास प्रस्ताव
🅾️2018 साली लोकसभेत सद्याच्या सरकार विरुद्ध अविश्वासाचा प्रस्ताव "तेलगू देसम पार्टीने" (TDP) मांडला होता. प्रस्ताव मात्र संमत झाला नसल्याने सरकार स्थिर आहे यावर्षी होणाऱ्या परीक्षासाठी अविश्वास प्रस्तावाबाबत घटनात्मक आणि सभागृहात काय तरतुदी आहेत त्याचा आढावा.
🅾️ कलम 75 सांगते की, मंत्रिमंडळ सामूहिकरित्या लोकसभेला जबाबदार असते. त्यामुळे लोकसभेत बहुमत असे पर्यंत मंत्रिमंडळ सत्तेवर राहते. मंत्रीमंडळावर अविश्वासाचा प्रस्ताव मांडून लोकसभा त्याला सत्तेवरून हटवू शकते.
1) राज्यघटनेत कुठेही विशेष अशी अविश्वास प्रस्तावाची तरतूद नाही.
2) अविश्वास प्रस्ताव हा फक्त लोकसभेत मांडता येतो. राज्यसभेत नाही.
3) अविश्वास प्रस्तावाची तरतूद लोकसभेच्या कार्यपद्धती मध्ये आहे.
4) लोकसभेचा कोणताही खासदार (सत्ताधारी अथवा विरोधी) हा लोकसभेत अविश्वास प्रस्ताव मांडू शकतो.
5) प्रस्ताव मांडण्यासाठी कामकाजाच्या दिवशी सकाळी 10 वाजता लोकसभा सचिवांकडे नोटीस देणे बंधनकारक आहे.
6) प्रस्ताव मांडताना 50 लोकसभा सदस्यांचे समर्थन बंधनकारक आहे.
7) वरील सगळी प्रक्रिया पूर्ण झाली की लोकसभा अध्यक्ष प्रस्तावावर चर्चा व मतदान कधी होणार हे सांगतात.
८) सभागृहात जर हा प्रस्ताव मंजूर झाला. त्या सरकारला राजीनामा द्यावा लागतो.
9) प्रस्तावावर मतदान हे आवाजी किंवा मतविभागणी करून होते.
10) अविश्वास प्रस्ताव मांडताना करणे देण्याची गरज नसते.
11) अविश्वास प्रस्ताव फक्त मंत्रिमंडळाविरुद्ध मांडता येतो.
आजाद हिंद सेनेची स्थापना
👑 भारताच्या स्वातंत्र्यचळवळीतील एक सर्वाधिक लोकप्रिय नेते सुभाषचंद्र बोस होत. १९३८ व १९३९ साली राष्ट्रीय सभेच्या अध्यक्षपदी त्यांची निवड झाली.
👑 दसरे महायुध्द सुरू झाल्यानंतर त्यांनी राष्ट्रीय चळवळ प्रखर करण्याचा आणि परकीयांची (म्हणजेच ब्रिटनच्या शत्रूराष्ट्रांची) मदत घेऊन स्वातंत्र्य प्राप्त करण्यात यावे, असा विचार मांडला.
👑 फसिस्ट राष्ट्रांना अन्य ज्येष्ठ नेत्यांचा प्रखर विरोध असल्याने, सुभाषचंद्र बोस यांचे त्यांच्याशी मतभेद झाले. त्याची परिणती म्हणजे नेताजींनी दिलेला राष्ट्रीय काॅंग्रेसचा राजीनामा आणि फॉरर्वड ब्लॉक या पक्षाची केलेली स्थापना.
👑 बरिटिशांविरूध्द उठाव करण्याच्या त्यांच्या प्रचारामुळे सरकारने त्यांना नजरकैदेत ठेवले, नजरकैदेतून शिताफिने निसटून ते प्रथम जर्मनीला आणि नंतर जपानला गेले.
👑 जयेष्ठ स्वातंत्र्यसेनानी रासबिहारी बोस यांनी १९४२ साली जपानच्या सहकार्याने आझाद हिंद सेने ची स्थापना केली.
👑 जपानमधील रासबिहारी बोस यांनी सिंगापूर, मलाया, ब्रम्हदेश येथील हिंदी लोकांचा हिंद स्वातंत्र्य संघ स्थापन केला. हिंदी सैन्यात राष्ट्रप्रेम निर्माण केले रासबिहारी बोस यांनी आझाद हिंद सेंनेची स्थापना केली
👑 नताजींनी आझाद हिंद सेनेचे नेतृत्व करावे, अशी रासबिहारी बोस यांनी विनंती केल्याने त्यांनी त्यांनी आझाद हिंद सेनेचे नेतृत्व स्वीकारले.
👑 नताजींनी १९४३ आझाद हिंद सरकार ची स्थापना केली. आणि अमेरिका व इंग्लडविरूध्द युदध घोषित केले.
👑 आझाद हिंद सेनेने भारताला ब्रिटिशांच्या जोखडातून मुक्त करण्याचा अयशस्वी प्रयत्न केला. १८ ऑगस्ट १९४५ रोजी नेताजींचा अपघाती मृत्यू झाला व या सशस्त्र संघर्षाच्या पर्वाची समाप्ती झाली.
👑 आझाद हिंद सेनेच्या अधिकारी व सैनिकांवर राजद्रोहाच्या आरोपाखाली तुरुंगात डांबन्यात आले.
गुजरात विधानसभेने भरती परीक्षेतील पेपरफुटी रोखण्यासाठी विधेयक मंजूर केले
🔹गुजरात विधानसभेने 24 फेब्रुवारी 2023 रोजी सरकारी भरती परीक्षांमधील पेपरफुटीला आळा घालण्यासाठी 10 वर्षांपर्यंत तुरुंगवासाची तरतूद असलेले विधेयक मंजूर केले.
🔸विधेयकानुसार, आरोपीला 10 लाख रुपयांपेक्षा कमी नसलेल्या दंडासाठी जबाबदार असेल, जो 1 कोटी रुपयांपर्यंत वाढू शकेल.
🔹गुजरात पब्लिक एक्झामिनेशन (प्रिव्हेन्शन ऑफ फेअर मीन्स) बिल, 2023, राज्याचे गृहमंत्री हर्ष संघवी यांनी मांडले होते.
लेफ्टनंट जनरल आर एस रेन यांनी महासंचालक गुणवत्ता आश्वासन (DGQA) म्हणून पदभार स्वीकारला
🔹लेफ्टनंट जनरल आरएस रेन यांनी 24 फेब्रुवारी'23 रोजी महासंचालक गुणवत्ता आश्वासन म्हणून पदभार स्वीकारला.
🔸1986-बॅचचे अधिकारी, लेफ्टनंट जनरल रीन हे इंडियन मिलिटरी अकादमी, डेहराडूनचे माजी विद्यार्थी आहेत.
🔹त्यांनी श्रीनगरच्या नॅशनल इन्स्टिट्यूट ऑफ टेक्नॉलॉजीमधून बीई (इलेक्ट्रिकल) पूर्ण केले.
🔸ते डिफेन्स इन्स्टिट्यूट ऑफ क्वालिटी अॅश्युरन्स, बेंगळुरू येथे वरिष्ठ प्राध्यापक होते.
🔹ते अतिरिक्त म्हणून DQA(L) चे प्रमुख होते. महासंचालक (इलेक्ट्रॉनिक्स).
मुंबईतील चर्चगेट रेल्वे स्टेशन आता पहिले भारतीय आरबीआय गव्हर्नर सीडी देशमुख म्हणून ओळखले जाईल.
▪️रिझर्व्ह बँक ऑफ इंडियाचे (RBI) पहिले गव्हर्नर सीडी देशमुख यांच्या नावावरून मुंबईतील चर्चगेट रेल्वे स्थानकाला लवकरच ‘चिंतामणराव देशमुख स्टेशन’ असे संबोधण्यात येणार आहे.
▪️एकनाथ शिंदे यांच्या नेतृत्वाखालील शिवसेना गटाची पहिली राष्ट्रीय कार्यकारिणी बैठक, ज्याला निवडणूक आयोगाने मूळ शिवसेना घोषित केले होते.
▪️या बैठकीत चर्चगेट रेल्वे स्थानकाचे आरबीआयचे माजी गव्हर्नर आणि केंद्रीय अर्थमंत्री सीडी देशमुख यांच्या नावावर करण्याचा ठराव मंजूर करण्यात आला.
✅ चर्चगेट रेल्वे स्थानक
▪️चर्चगेट हे मुंबई शहराच्या चर्चगेट भागातील एक रेल्वे स्थानक आहे.
▪️चर्चगेट स्थानक मुंबई उपनगरी रेल्वेच्या पश्चिम मार्गांवरील टर्मिनस असून पश्चिम मार्ग येथे संपतो.
▪️चर्चगेट मुंबईमधील सर्वात वर्दळीच्या स्थानकांपैकी एक आहे.
जानेवारीमध्ये जीएसटी महसूल 1.56 लाख कोटी रुपयांच्या दुसऱ्या क्रमांकावर पोहोचला.
▪️वस्तू आणि सेवा कर संकलनासाठी जुलै 2017 मध्ये अप्रत्यक्ष कर आकारणी (GST) सुरू केल्यापासूनचा दुसरा-सर्वोच्च मोप-अप जानेवारी 2023 मध्ये 1.56 ट्रिलियन रुपये होता.
▪️एप्रिल 2022 मध्ये, जीएसटी प्राप्ती 1.68 ट्रिलियन रुपयांच्या विक्रमी उच्चांकावर पोहोचली.
25 February 2023
MPSC : महाराष्ट्र नागरी सेवा संयुक्त पूर्व परीक्षेची जाहीरात प्रसिद्ध; 673 पदांकरीता भरती
✅महाराष्ट्र राजपत्रित नागरी सेवा संयुक्त पूर्व परीक्षा २०२३ ची जाहिरात (जा.क्र.११/२०२३) आयोगाच्या संकेतस्थळावर प्रसिद्ध करण्यात आली आहे.
✅महाराष्ट्र राजपत्रित नागरी सेवा संयुक्त पूर्व परीक्षा 2023
राज्यसेवा गट अ गट ब = 295 जागा
महाराष्ट्र शासन स्थापत्य अभियांत्रिकी सेवा गट अ गट ब = 130 जागा
महाराष्ट्र वैधमान शास्त्र गट ब = 15 जागा
विद्युत अभियांत्रिकी सेवा गट ब निरीक्षक = 39 जागा
अन्न व औषध प्रशासन सेवा गट ब = 194
👉Total_673 जागा
✅राज्यसेवा मुख्य परीक्षेमधील वस्तुनिष्ठ बहुपर्यायी स्वरूपाची परीक्षा संगणक प्रणालीवर आधारित पद्धतीने घेण्यात येईल..
✅स्वतःच्या प्रवर्गाला जागा नाहीत म्हणून open मधून फॉर्म भरण्याची चूक करू नका, याआधी ज्यांनी अशा चुका केल्यात त्यांना नंतर पश्चाताप झाला.
👉कारण नंतर स्वतःच्या प्रवर्गाला खूप जागा वाढल्या.
म्हणून प्रत्येक मागासवर्गातील उमेदवाराने स्वतःचा प्रवर्ग कायम ठेवून अर्ज करा.
👉Caste ला जागा नसली तरीही open च्या जागा मिळण्यास तुम्ही पात्र असता...
आलेल्या जाहिरातीत जागा वाढ होवू शकते..
एका वर्षात एकच परीक्षा होणार असल्यामुळे Mains पर्यंत काही ना काही जागा ह्या वाढणारच...
राज्य सेवा मुख्य परीक्षा -२०२३ ऑनलाईन पद्धतीने होईल आणि इतर सर्व मुख्य परीक्षा वर्णनात्मक/पारंपरिक पद्धतीने नवीन अभ्यासक्रमानुसार होतील.
✅ कृषि सेवा, वन सेवा , यांत्रिकी अभियांत्रिकी सेवा आणि विद्युत व यांत्रिकी अभियांत्रिकी सेवा परीक्षेतील पदे जाहिरातीत आलेली नाहीत.
जागा ६७३ नाही. तर, राज्य सेवा २९५ जागा, स्थापत्य अभियांत्रिकी १३० जागा, विद्युत अभियांत्रिकी १५ जागा, Assistant Commissioner and Food Safety Officer १९४ जागा आणि Inspector of Legal Metrology ३९ जागा अश्या पूर्णतः वेग वेगळ्या जागा आहेत
यातील ज्याला पात्र तेवढ्या जागा तुमच्यासाठी😃 आणि त्याचा जास्तीचा अभ्यासक्रम.
पंजाब सरकारने पहिला राज्यस्तरीय ‘कोळंबी मेळा’ आयोजित केला.
▪️पंजाब सरकारने पहिला राज्यस्तरीय ‘प्रॉन फेअर’ (कोळंबी मेळा) आयोजित केला आहे.
▪️हा “कोळंबी मेळा” किंवा कोळंबी मेळा हा राज्य सरकारचा कोळंबी शेतीबाबत जनजागृती करण्याचा प्रयत्न आहे.
▪️कोळंबी शेती ही मानवी वापरासाठी कोळंबी तयार करण्यासाठी सागरी किंवा गोड्या पाण्यात एक जलचर-आधारित क्रियाकलाप आहे.
▪️2022-23 पर्यंत, नैऋत्य पंजाबमध्ये कोळंबी शेतीसाठी एकूण 1,212 एकर जमीन घेण्यात आली असून एकूण 2,413 टन कोळंबीचे उत्पादन झाले आहे.
❣️
चालू घडामोडी वनलायनर 24 February 2023
1. गुजरातचे अर्थमंत्री कनुभाई देसाई यांनी नुकताच विधानसभेत 3.01 लाख कोटी रुपयांचा राज्याचा अर्थसंकल्प सादर केला. मागील वर्षीच्या अर्थसंकल्पाच्या तुलनेत हे प्रमाण 23% जास्त आहे.
2. नॅशनल सेंटर फॉर सिस्मॉलॉजीने सांगितले की, इंडोनेशियामध्ये 6.2 रिश्टर स्केलचा भूकंप झाला. भूकंपाचे केंद्र 99 किमी खोलीवर होते. हा भूकंप शक्तिशाली होता आणि सुदैवाने कोणतीही जीवितहानी झाली नाही.
3. जगभरात कांद्याची टंचाई वाढत आहे. मोरोक्कोपासून ते फिलीपिन्सपर्यंत सरकार त्यांच्या कांद्याच्या पुरवठ्याचे संरक्षण करत आहेत. मोरोक्को, तुर्कस्तान आणि कझाकिस्तानने कांद्याची वाढती मागणी आणि त्यांच्या मायदेशात वाढलेल्या किमतीमुळे त्यांची निर्यात थांबवली आहे.
4. हायड्रॉलिक बिघाडामुळे विमान केरळची राजधानी तिरुवनंतपुरमकडे वळवण्यात आले. टेकऑफ दरम्यान एअर इंडिया एक्स्प्रेसची शेपटी धावपट्टीवर आदळली. विमानात 182 प्रवासी होते आणि ते कालिकतहून दमामला जात होते.
5. Roscosmos ने अलीकडेच अंतराळात अडकलेल्या अंतराळवीरांना परत आणण्यासाठी रिकामे SOYUZ अंतराळयान प्रक्षेपित केले. Soyuz MS-22 कॅप्सूलमधून कूलंटची गळती सुरू झाल्याने तीन अंतराळवीर अंतराळात अडकले होते.
6. सुंदा सामुद्रधुनी पार केल्यानंतर, भारतीय पाणबुडी INS सिंधुकेसरी इंडोनेशियामध्ये दाखल झाली. इंडोनेशियामध्ये भारतीय पाणबुडी डॉकिंग करण्याची ही पहिलीच वेळ आहे.
7. चीनने अलीकडेच 333 दशलक्ष USD खर्चून Zhongxing-26 उपग्रह प्रक्षेपित केला. लाँग मार्च ३बी रॉकेटवर हे प्रक्षेपित करण्यात आले. विमान वाहतूक आणि जहाजाशी संबंधित कामकाजासाठी ब्रॉडबँड कनेक्टिव्हिटी प्रदान करणे हा उपग्रहाचा मुख्य उद्देश आहे.
8. ॲग्रीकल्चर इनोव्हेशन मिशन फॉर क्लायमेट हा अमेरिकेचा संयुक्त उपक्रम आहे. याची सुरुवात यूएई आणि यूएसए यांनी केली होती. या उपक्रमाचा मुख्य उद्देश भूक आणि हवामानातील बदलांना संबोधित करणे हा आहे.
9. युक्रेनमध्ये शांतता प्रस्थापित करण्याच्या ठरावावर संयुक्त राष्ट्रांनी नुकतेच मतदान केले. ठरावानुसार रशियाने आपले सैन्य मागे घ्यावे, अशी सदस्यांची इच्छा होती.
10. जागतिक बँकेचे माजी अध्यक्ष डेव्हिड मालपास यांनी हवामानाशी संबंधित वादांमुळे त्यांचा कार्यकाळ पूर्ण होण्यापूर्वीच राजीनामा दिला. #Prize
CAG GC मुर्मू यांची आंतरराष्ट्रीय कामगार संघटनेचे बाह्य लेखापरीक्षक म्हणून निवड.
🔹फिलीपिन्सची सर्वोच्च ऑडिट संस्था, ILO चे सध्याचे बाह्य लेखापरीक्षक, CAG द्वारे बदलले जातील.
🔸आयएलओने बाह्य लेखापरीक्षकाच्या नामनिर्देशनासाठी एक पॅनेल स्थापन केले आहे आणि सुपीरियर ऑडिट संस्थांकडून (एसएआय) प्रस्तावांची विनंती केली आहे असे सांगून कॅगने तपशील प्रदान केला.
🔹ILO ने तीन सर्वोच्च लेखापरीक्षण संस्था (भारत, कॅनडा आणि युनायटेड किंगडम) त्यांच्या तांत्रिक कौशल्य आणि इतर घटकांवर आधारित तांत्रिक सादरीकरणासाठी निवडल्या.
अमेरिकेने मास्टरकार्डचे माजी सीईओ अजय बंगा यांना जागतिक बँकेच्या अध्यक्षपदासाठी नामनिर्देशित
🔹अमेरिकेचे अध्यक्ष जो बिडेन यांनी 24 फेब्रुवारी 2023 रोजी व्यवसाय कार्यकारी अजय बंगा यांना जागतिक बँकेचे अध्यक्ष म्हणून नामांकित केले.
🔸अजय बंगा यांची सध्या खाजगी इक्विटी फर्म जनरल अटलांटिकमध्ये उपाध्यक्ष म्हणून नियुक्ती करण्यात आली आहे.
🔹मास्टरकार्ड आणि अमेरिकन रेड क्रॉस, क्राफ्ट फूड्स आणि डाऊ इंकच्या बोर्डवर वेगवेगळ्या भूमिका हाताळण्याचा त्यांना 30 वर्षांपेक्षा जास्त व्यवसायाचा अनुभव आहे.