स्पर्धा परीक्षा चालू घडामोडी



Q.1) प्रसिद्ध दाक्षिणात्य अभिनेते विजय थलापती यांनी कोणत्या नावाने स्वतःचा राजकीय पक्ष सुरू केला?
उत्तर - तमिझगा वेत्री कळघम (TVK)

Q.2) नुकतेच वित्त आयोगाच्या सदस्यपदी कोणाची नियुक्ती करण्यात आली आहे?
उत्तर - डॉ राजाध्यक्ष

Q.3) सलग सहा वेळा केंद्रीय अर्थसंकल्प सादर करणाऱ्या दुसऱ्या अर्थमंत्री कोण ठरल्या आहेत?
उत्तर – निर्मला सीतारामन

Q.4) खेलो इंडिया विंटर गेम 2024 च्या शुभंनकराला काय नाव देण्यात आले आहे?
उत्तर – शीन-ए-शी

Q.5) ट्रान्सपरन्सी इंटरनॅशनलद्वारे प्रकाशित करप्शन परप्शन इंडेक्स 2023 मध्ये भारत किती वाजता आली आहे?
उत्तर – 93 व्या

Q.6) अलीकडेच प्रकाशित भारतातील हिमबिट्या स्थितीबाबतच्या अहवालानुसार भारतातील हिम बिबट्यांची संख्या किती आहे?
उत्तर – 718

Q.7) भारत ऊर्जा सप्ताहाची दुसरी आवृत्ती कोणत्या राज्यात आयोजित करण्यात येणार आहे?
उत्तर – गोवा

Q.8) अलीकडेच राष्ट्रपती द्रोपती मर्मु यांनी राज्यसभा सदस्य म्हणून कोणाला नामनिर्देशित केले आहे?
उत्तर – सतनाम सिंग संधू

Q.9) महाराष्ट्राचे उदय विश्वनाथ देशपांडे यांना 2024 चा पद्मश्री पुरस्कार जाहीर झाला आहे तर ते कोणत्या खेळाशी संबंधित आहेत?
उत्तर – मल्लखांब

Q.10) मेघालय खेळांच्या 5व्या आवृत्तीचे उद्घाटन कोणाच्या हस्ते करण्यात आले?
उत्तर – द्रोपती मुर्मु

Q.11) सुलतान इब्राहिम इस्कंदर हे कोणत्या देशाची 17वे राजा बनले आहेत?
उत्तर – मलेशिया

Q.12) नुकतेच प्रकाशित करण्यात आलेल्या ‘एक समंदर, मेरे अंदर’ या कवितासंग्रहाचे लेखक कोण आहेत?
उत्तर – संजीव कुमार जोशी

Q.13) जागतिक पाणथळ दिवस कधी साजरा करण्यात येतो?
उत्तर – 2 फेब्रुवारी

Q.14) भारतीय तटरक्षक दिन कधी साजरा केला जातो?
उत्तर – 1 फेब्रुवारी

Q.15) अलीकडेच आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट परिषदेने (ICC) कोणत्या देशाच्या क्रिकेट बोर्डावरील बंदी उठवली आहे?
उत्तर –  श्रीलंका

महाराष्ट्र राज्याचा संक्षिप्त आढावा.


🔶 देशाचा पश्‍चिम व मध्य भाग व्यापलेल्या राज्यास अरबी समुद्राचा 720 किमी लांबीचा विस्तीर्ण सागरी किनारा लाभला आहे. पश्‍चिमेकडील सह्याद्री पर्वताच्या रांगा राज्याचा प्राकृतिक कणा असून उत्तरेस असलेल्या सातपुडा पर्वताच्या रांगा व पूर्वेस असलेल्या भामरागड-चिरोली-गायखुरी या डोंगररांगा राज्याच्या नैसर्गिक सीमा आहेत. राज्याच्या वायव्येस गुजरात उत्तरेस मध्य प्रदेश, पूर्वेस छत्तीसगढ, आग्नेयेस आंध्रप्रदेश, दक्षिणेस कर्नाटक व नैऋृत्येस गोवा ही राज्ये आहेत. 

🔶राज्यात उष्ण कटिबंधीय मोसमी हवामान आहे. मार्चपासून सुरु होणारा, अंगाची लाहीलाही करणारा उन्हाळा जूनच्या सुरुवातीला पाऊस घेऊन येतो. पावसाळ्यातील हिरवळीत लपेटलेले आल्हाददायी वातावरण, ऑक्टोबरच्या त्रासदायक वातावरणानंतर येणार्‍या हिवाळ्यात टिकून राहते. 

🔶पश्‍चिम समुद्र तटावरून येणार्‍या पावसाळी ढगांमुळे सह्याद्रीच्या डोंगर रांगांवर 400 सेंमी पेक्षा जास्त पाऊस पडतो. समुद्र किनारपट्टीवरील कोकणात मुसळधार पाऊस पडतो व तो उत्तरेकडे सकरताना कमी होत जातो. सह्याद्रीच्या पूर्वेला पश्‍चिम पठारावरील जिल्ह्यात 70सेंमी एवढा अत्यल्प पाऊस पडत असून सोलापूर व अहमदनगर हे सर्वाधिक कोरडे जिल्हे आहेत. पूर्वेस विदर्भ व मराठवाड्याकडे सरकताना पावसाचे प्रमाण काहीसे वाढते. 

🔶लोकसंख्येच्या बाबतीत महाराष्ट्र हे देशात दुसर्‍या क्रमांकाचे राज्य असून राज्याचे एकूण भौगोलिक क्षेत्र 3.08 लक्ष चौ.कि.मी. आहे. जनगणना, 2011 नुसार राज्याची लोकसंख्या सुमारे 11.24 कोटी असून ती देशातील एकूण लोकसंख्येच्या 9.3 टक्के आहे.

🔶राज्याचे मोठ्या प्रमाणावर नागरीकरण झाले असून 45.2 टक्के लोकसंख्या नागरी भागात राहते. राज्यात 36 जिल्हे असून प्रशासकीय सुविधेसाठी ते कोकण, पुणे नाशिक, औरंगाबाद, अमरावती व नागपूर या सहा महसुली विभागातविभागले आहेत.

🔶जिल्हा स्तरावरील नियोजनासाठी प्रभावी यंत्रणा कार्यरत आहेत. स्थानिक प्रशासनासाठी राज्याच्या ग्रामीण भागात 34 जिल्हा परिषदा, 351 पंचायत समित्या व 27,920 ग्रामपंचायती आहेत, तर नागरी भागात 26 महानगरपालिका, 230 नगरपरिषदा, 110 नगरपंचायती व सात कटक मंडळे आहेत.

🔶 मुंबई ही महाराष्ट्राची राजधानी तसेच देशाची आर्थिक राजधानी असून बहुतांशी प्रमुख खाजगी कंपन्या व वित्तीय संस्थांची मुख्यालये या शहरात आहेत. देशातील प्रमुख वायदे व भांडवली बाजार आणि विक्रेय वस्तू व्यापार विनिमय केंद्रे मुंबईत आहेत.

🔶राज्यातील 234 लाख हेक्टर जमीन लागवडीखाली तर 52.1 लाख हेक्टर वनांखाली आहे. सिंचनात वाढ व्हावी यासाठी अनेक सिंचन प्रकल्प राबविण्यात येत आहेत. बिगर सिंचन क्षेत्रात मृद व जलसंधारणाची कामे गतीने होण्यासाठी पाणलोट क्षेत्र विकास कार्यक्रम राबविण्यात येत आहे. 

🔶महाराष्ट्राला ‘2019 पर्यंत पाणी टंचाई मुक्त राज्य’ करण्याकरिता जलयुक्त शिवार अभियान सुरु करण्यात आले असून याद्वारे दरवर्षी 5,000 गावे पाणी टंचाई मुक्त करण्याचे लक्ष्य निर्धारित करण्यात आले आहे. 

🔶पशुसंवर्धन हे कृषि क्षेत्राशी संबंधीत महत्त्वाचे क्षेत्र आहे. देशातील पशुधन व कुक्कुट पक्ष्यांच्या संख्येमध्ये राज्याचा हिस्सा अनुक्रमे 6.3 टक्के व 10.7 टक्के आहे.

🔶 महाराष्ट्र हे मोठ्या प्रमाणात औद्योगिकीकरण झालेल्या राज्यांपैकी एक राज्य आहे. लघु उद्योगात हे अग्रेसर असून देशांतर्गत तसेच विदेशी संस्थांकडून औद्योगि क्षेत्रात गुंतवणूक आकर्षित करण्यात राज्याने सातत्य राखले आहे. माहिती तंत्रज्ञानाचे हे प्रमुख केंद्र आहे.

🔶जनगणना 2011 नुसार अखिल भारतीय स्तरावरील 73 टक्के साक्षरता दराच्या तुलनेत राज्याचा साक्षरता 82.3 टक्के आहे. बारावीपर्यंत मुलींना मोफत शिक्षण दिले जात असून राज्यात अभियांत्रिकी, वैद्यकीय आणि व्यवस्थापन क्षेत्रातील उच्च शिक्षणाच्या उत्कृष्ट संस्था आहेत. 

🔶भारताच्या मानव विकास अहवाल 2011 नुसारदेशाचा मानव विकास निर्देशांक 0.467 आहे तर राज्यासाठी तो 0.572 आहे. मानव विकास निर्देशांकात भारताचा सध्या 130 वा क्रमांकआहे. 

🔶महिला धोरण राबविणारे तसेच महिलांच्या विकासासाठी ‘महिला व बालकल्याण’ या स्वतंत्र विभागाची स्थापना करुन अर्थसंकल्पीय तरतूद करणारे हे पहिले राज्य आहे. रोजगार हमी योजना राबविणारे हे आद्यप्रवर्तक राज्य असून केंद्र शासनाने ही येाजना अंगिकारली आहे. 

🔶महाराष्ट्र हे केवळ भौगोलिक सीमांनी रेखांकित केलेले राज्य नसून येथील जनतेने संघटितरित्या परिश्रमपूर्वक घटविलेले राज्य आहे. या राज्याची वैशिष्ट्यपूर्ण मराठी संस्कृती विकसित होण्यास नैसर्गिक तसेच सांस्कृतिक विविधता सहाय्यभूत झाली आहे. स्वतःची अध्यात्मिक बैठक असलेले हे राज्य ‘संतांची भूमी’ म्हणून ओळखले जाते. 

🔶 राज्याने देशाच्या सामाजिक व राजकीय क्षेत्रात लक्षणीय भूमिका बजावली आहे. 

चालू घडामोडी :- 26 जानेवारी 2024

◆ यंदा देशातील एकूण 1132 पोलिस, अग्नीशामक सेवा, ग्रहरक्षक कर्मचाऱ्यांना शौर्य/सेवा पदके जाहीर झाली आहेत.

◆ महाराष्ट्र पोलीस दलाला एकून 62 राष्ट्रपती पदके जाहीर झाली आहेत.

◆ महाराष्ट्रातील सोमय मुंडे या पोलिस अधिकाऱ्याला शौर्य पदक जाहीर झाले आहे.

◆ केंद्र सरकारने जाहीर केलेल्या यावर्षीच्या पद्म पुरस्कारांमध्ये 30 महिलांचा समावेश आहे.

◆ भारताच्या पहिल्या महिला माहूत पार्बती बरुआ यांना पद्मश्री पुरस्कार जाहीर झाला आहे त्या आसाम राज्याशी संबधित आहेत.

◆ भारताच्या पहिल्या सिकलसेल ऍनिमिया नियंत्रण कार्यक्रमाचे प्रणेते यासदी मांनकेशा इटालिया यांना केंद्र सरकारतर्फे पद्मश्री पुरस्काराने सन्मानित करण्यात येणार आहे.

◆ सर्वोच्च न्यायालयाच्या पहिल्या महिला न्यायधिश एम फातेमा बिबी यांना यावर्षीचा पद्मभूषण पुरस्कार जाहीर झाला आहे.

◆ महाराष्ट्र शासनाचे दुसरे विश्व मराठी संमेलन 27 ते 29 जानेवारी या कालावधीत नवी मुंबई येथे होणार आहे.

◆ जागतिक कसोटी अजिंक्यपद स्पर्धेत आर.आश्विन ने 150 विकेट पूर्ण केल्या आहेत.

◆ जागतिक कसोटी अजिंक्यपद स्पर्धेत 150 विकेट पूर्ण करणारा आर.आश्विन हा पहिला भारतीय गोलंदाज ठरला आहे.

◆ कर्नाटक राज्याच्या उच्च न्यायालयाचे मुख्य न्यायमूर्ती प्रसन्ना वराळे यांनी सर्वोच्च न्यायालयाचे न्यायमूर्ती म्हणुन शपथ घेतली आहे.

◆ प्रसन्ना वराळे हे भारताच्या सर्वोच्च न्यायालयाचे 34वे न्यायाधिश ठरले आहेत.

◆ राष्ट्रपती द्रोपद्री मर्मु यांच्या हस्ते 'डॉ. विपीन इटनकर' सर्वोत्कृष्ट मतदार नोंदनी कामगिरी पुरस्काराने सन्मानित करण्यात आले आहे.

◆ राष्ट्रपतीच्या हस्ते सर्वोत्कृष्ट मतदार नोंदणी कामगिरी पुरस्काराने सन्मानित करण्यात आलेले डॉ. विपीन ईटनकर हे महाराष्ट्र राज्यातील नागपूर जिल्ह्याच्या जिल्हाधिकारी आहेत.

◆ ब्रिक्स बिझनेस एक्सलंस् अवॉर्ड मध्ये मुथुट फायनान्स ला लीडरशिप पुरस्काराने सन्मानित करण्यात आले आहे.

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

चालू घडामोडी :- 25 जानेवारी 2024

◆ अँन अनकॉमेन लव्ह: द अर्ली लाईफ ऑफ सुधा मूर्ती अँड नारायण मूर्ती या पुस्तकाचे लेखक "चित्रा बॅनर्जी दिवाकरुनी" आहेत.

◆ नवी दिल्लीतून जगदीप धनखड यांच्या हस्ते हमारा संविधान, हमारा सन्मान हे अभियान सुरु करण्यात आले आहे.

◆ "गृह ज्योती" :- तेलंगणा सरकार मोफत वीज योजना सुरू करणार आहे.

◆ राष्ट्रपती द्रौपदी मुर्मू यांनी 24 जानेवारी 2024 टोजी कौशल्य विकास आणि उद्योजकता मंत्रालयाच्या नवीन इमारतीचे उद्घाटन केले.

◆ रोशिबिना यांना IWUF द्वारे महिला वुशू खेळाडू म्हणून घोषित केले.

◆ देशात 2011 वर्षापासून 25 जानेवारी हा दिवस राष्ट्रीय मतदार दिन म्हणून साजरा करतात येतो.

◆ 2024 वर्षातील राष्ट्रीय मतदार दिनाची थीम "Nothing like voting I vote for Sure" आहे.

◆ जगात खाजगी क्षेत्रात सर्वाधिक रोजगार देण्यामध्ये वॉलमार्ट कंपनी प्रथम स्थानावर आहे.

◆ जगात खाजगी क्षेत्रात सर्वाधिक रोजगार देण्यामध्ये भारतीय कंपनी TCS 8व्या क्रमांकावर आहे.

◆ RBI च्या आकडेवारीनुसार देशात एप्रिल ते नोव्हेंबर कालावधीत देशात सर्वाधिक FDI मॉरिशस देशाकडून आला आहे.

◆ श्री रामाच्या माता कोषल्या यांचे देशांतील एकमेव मंदीर छत्तीसगढ राज्यांतील चंदखुरी गावात आहे.

◆ रोहन बोपण्णा भारतीय टेनीस पटू ने आंतरराष्ट्रिय टेनिसमध्ये पुरुष दुहेरीच्या क्रमवारीत प्रथम स्थान पटकावले आहे.

◆ आंतरराष्ट्रिय टेनिसमध्ये पुरुष दुहेरीच्या क्रमवारीत प्रथम स्थान पटकावणारा रोहन बोपण्णा हा चौथा भारतीय टेनीस पटू ठरला आहे.

◆ रोहन बोपण्णा हा 43 व्या वर्षी आंतरराष्ट्रिय टेनिसमध्ये पुरुष दुहेरीच्या क्रमवारीत प्रथम क्रमांकावर पोहचणार पहिला खेळाडू ठरला आहे.

◆ भारतीय खेडेगावातील पार्श्वभूमीवर आधारित असलेल्या "टू किल अ टायगर" डॉक्युमेंट्रीला 2024 च्या ऑस्कर पुरस्कारासाठी नामांकन मिळाले आहे.

◆ देशात नागालँड या राज्यात 24 व 25 जानेवारी 2024 रोजी ऑरेंज उत्सव आयोजित करण्यात आला आहे.

◆ G-77 गटाची तिसरी शिखर परिषद युगांडा या देशात होत आहे.

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

चालू घडामोडी :- 23 जानेवारी 2024

◆ स्मार्ट लँडर फॉर इन्व्हेस्टिगेटिंग मून (SLIM) अंतराळयानाच्या यशस्वी उपयोजनासह चंद्रावर सॉफ्ट लँडिंग मिळवणारा जपान हा 5 वा देश ठरला आहे.

◆ मनसुख मांडविया यांनी राजकोटमध्ये कर्करोग रुग्णालयाची पायाभरणी केली.

◆ आशिया ऑलिम्पिक शॉटगन क्वालिफायरमध्ये रायजा-गुजोंत जोडीने कांस्यपदक मिळवले.

◆ जैसलमेर 22-24 फेब्रुवारी दरम्यान होणाऱ्या वार्षिक डेझर्ट फेस्टिव्हलची तयारी करत आहे. [थीम :- "वाळवंटाकडे परत"]

◆ भारतीय धावपटू मानसिंग आशियाई मॅरेथॉन विजेतेपद पटकावणारा दुसरा भारतीय ठरला आहे.

◆ संयुक्त राष्ट्र महासभेच्या 78 व्या सत्राचे अध्यक्ष डेनिस फ्रान्सिस पाच दिवसीय भारत दौऱ्यावर आले आहेत.

◆ भारतीय क्रिकेट नियामक मंडळाकडून देण्यात येणारा जीवनगौरव पुरस्कार रवी शास्त्री यांना जाहीर झाला आहे.

◆ भारतीय क्रिकेट नियामक मंडळाने वर्षातील सर्वोत्तम खेळाडू म्हणून शुभमन गिल ची निवड केली आहे.

◆ 23 जानेवारी हा दिवस भारतात पराक्रम दिवस म्हणून साजरा करण्यात येतो.

◆ भारतात 23 जानेवारी हा दिवस 'सुभाष चंद्र बोस' यांच्या सन्मानार्थ पराक्रम दिन म्हणून साजरा करण्यात येतो.

◆ एशियन मॅरॉथॉन चॅम्पियनशिप 2024 मध्ये मान सिंह भारतीय धावपटू ने सुवर्ण पदक जिंकले आहे.

◆ एशियन मॅरॉथॉन चॅम्पियनशिप 2024 हाँगकाँग देशात आयोजित करण्यात आली होती.

◆ भारत आणि किर्गिस्थान यांच्यात हिमाचल प्रदेश राज्यात खंजर 11 हा युद्ध सराव आयोजीत करण्यात आला आहे.

◆ उत्तरप्रदेश राज्यात दरवर्षी माघ मेळा आयोजित करण्यात येतो.

◆ हिपॅटायटीस A या रोगावरील देशातील पहिली स्वदेशी लस 'हेविश्योर' ही हैद्राबाद ठिकाणच्या इंडियन immunological Ltd ने विकसित केली आहे.

◆ बिहारचे माजी मुख्यमंत्री आणि ‘जननायक’ कर्पूरी ठाकूर यांना मरोणत्तर भारतरत्न जाहीर.

◆ तलाठी भरतीचे 23 जिल्ह्यांचे निकाल जाहीर

चालू घडामोडी :- 22 जानेवारी 2024

◆ असोसिएशन ऑफ स्टेट ट्रान्सपोर्ट अंडरटेकिंग या केंद्रीय संस्थेमार्फत देशात प्रथमच 24 जानेवारी हा दिवस चालक दिन म्हणून साजरा करण्यात येणार आहे.

◆ महाराष्ट्र राज्य पदवी अभ्यासक्रमाला प्रवेश घेणाऱ्या विद्यार्थ्यांच्या ग्रॉस एनरोलमेंट रेशो GER मध्ये देशांत 8व्या क्रमांकावर आहे.

◆ भारतात उच्च शिक्षण घेण्याचे प्रमाण सर्वाधिक चंदीगड येथे आहे.

◆ LIC ने शुभारंभ केलेल्या जीवन धारा-2  पॉलिसीचा लाभ घेण्यासाठी 20 वर्षे वयाची अट आहे.

◆ इंडिया ओपन सुपर 750 बॅडमिंटन स्पर्धेत "सात्विक साईराज आणि चिराग शेट्टी" या भारताच्या बॅडमिंटन जोडीने उपविजेतेपद पटकावले आहे.

◆ इंडीया ओपन सुपर 750 बॅडमिंटन स्पर्धेचे पुरुष एकेरीचे विजेतेपद चीन या देशाच्या 'शा युकी' ने पटकावले.

◆ बांबू लागवडीसाठी टास्क फोर्स स्थापन करणारे महाराष्ट्र हे देशात पहिल्या क्रमांकाचे राज्य आहे.

◆ अयोध्या येथे श्री रामाच्या प्राण प्रतिष्ठा निमित्ताने 19 लाख दिवे लावण्यात येणार आहेत.

◆ टाटा मुंबई मॅरेथॉन स्पर्धा 2024 मध्ये पहिले तीन क्रमांक इथोपिया या देशाच्या धावपटूंनी पटकावले.

◆ मुंबई मध्ये आयोजित टाटा मुंबई मॅरेथॉन स्पर्धा 2024 चे हे 19वे वर्ष आहे.

◆ भारतातील पहिला ऑटो रोबोटिक उत्पादन प्रकल्प सुरत येथे स्थापन करण्यात आला आहे.

◆ केंद्रीय वाणिज्य मंत्रालयाने जाहीर केलेल्या आकडेवारीनुसार गेल्या वर्षी देशातून वस्तू व सेवांची निर्यातीत 0.4 टक्क्यांनी वाढ झाली आहे.

◆ प्रजासत्ताक दिनानिमित्त देशात पर्यटन मंत्रालय व्दारे "भारत पर्व" हा कार्यक्रम आयोजित करण्यात आला आहे.

◆ केंद्रीय पर्यटन मंत्रालया द्वारा 23 ते 31 जानेवारी कालावधीत देशात भारत पर्व या कार्यक्रमाचे आयोजन करण्यात आले आहे.

◆ 50 वा कुर्बी युवा महोत्सव आसाम राज्यात आयोजित करण्यात आला होता.

◆ अयोध्या येथे उभारण्यात आलेले राम मंदिर हे वास्तुकलेच्या "नगाडा" शैलीतील आहे.

◆ अयोध्या मध्ये राम मंदिरा मध्ये स्थापन करण्यात येणारी रामाची मूर्ती बनविणारे अरुण योगीराज कर्नाटक राज्याशी संबधित आहेत.

◆ अयोध्या येथे उभारण्यात आलेल्या श्री राम मंदिराचे उद्घाटन 22 जानेवारी 2024 या दिवशी होत आहे.

◆ 2024 या वर्षीच्या प्रजासत्ताक दिनाची थीम "विकसित भारत आणि भारत लोकशाहीची जननी" ही आहे.

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

नवीन पुस्तके आणि लेखक

💬 नेशन कॉलिंग
➖ सोनल गोयल

💬 द बुक ऑफ लाइफः माय डान्स विथ बुद्ध फॉर सक्सेस
➖ विवेक रंजन अग्निहोत्री

💬 कमिशनर मॅडम
➖ मीरा बोरवणकर

💬 Fire on the Ganga: Life among the Dead in Banaras
➖ राधिका अय्यंगार

💬 How Prime Ministers Decide
➖ नीरजा चौधरी

💬 Smoke and Ashes
➖ अमिताव घोष

💬 Breaking the Mould
➖ रघुराम राजन

💬 Pranab, My Father: A Daughter Remembers
➖ शर्मिष्ठा मुखर्जी

💬 Why Bharat Matters
➖ एस जयशंकर

💬 Anger Management: The Troubled Diplomatic Relationships Between India And Pakistan
➖ अजय बिसारिया
--------------------------------------------------

चालू घडामोडी :- 18 जानेवारी 2024

◆ चित्रा बॅनर्जी दिवाकरूनी यांचे नवीनतम पुस्तक, "ॲन अनकॉमन लव्ह: द अर्ली लाइफ ऑफ सुधा अँड नारायण मूर्ती" आहे.

◆ नवीन पटनायक यांनी श्री जगन्नाथ हेरिटेज कॉरिडॉर प्रकल्पाचे उद्घाटन केले.

◆ देशात पहिल्यांदाच अयोध्येतील शरयू नदीतून सौरऊर्जेवर चालणारी बोट धावणार आहे.

◆ दीव मध्ये आयोजित केलेल्या पाहिल्या द बीच गेम्स 2024 स्पर्धेत मध्यप्रदेश या राज्याने सर्वाधिक पदके जिंकली आहेत.

◆ पहिल्या द बिच गेम्स स्पर्धा 2024 मध्ये महाराष्ट्र राज्याने 14 पदके जिंकली आहेत.

◆ स्वित्झर्लंडच्या दावोस येथे सुरु असलेल्या जागतिक अर्थीक परिषद 2024 ची थीम "Rebuilding trust" आहे.

◆ भारतीय आंतरराष्ट्रिय विज्ञान महोत्सव 2023 चे आयोजन हरियाणा या राज्यात करण्यात आले आहे.

◆ 17 ते 20 जानेवारी या कालावधीत हरियाणा राज्यातील फरिदाबाद येथे भारतीय आंतरराष्ट्रिय विज्ञान महोत्सव 2023 चे आयोजन करण्यात आले आहे.

◆ 2024 चा फिल्मफेअर चित्रपट पुरस्कार मुंबई ऐवजी गांधीनगर येथे आयोजित करण्यात येणार आहे.

◆ महाराष्ट्र सरकारने बेल्जियम देशाची कंपनी एबीआयएन बेव्ह सोबत राज्यात गुंतवणुकीसाठी 600 कोटी रुपयांचे सामंजस्य करार केले आहेत.

◆ ग्लोबल फायरपॉवर लष्करी ताकद यादी 2024 च्या अहवालानुसार लष्करी क्षमतेच्या बाबतीत जगात अमेरिका देश प्रथम क्रमांकावर आहे.

◆ ग्लोबल फायेरपॉवर लष्करी ताकद यादी 2024 नुसार जगात लष्करी क्षमतेच्या बाबतीत भारताचा चौथा क्रमांक आहे.

◆ जगात भूतान या देशाचे सैन्य सर्वात कमकुवत आहे.

◆ जल्लीकटू ही बैलाची झुंज तामिळनाडू या राज्यात आयोजित करण्यात येत असते.

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

चालू घडामोडी :- 17 जानेवारी 2024

🔷

◆ आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट परिषदेने डिसेंबर 2023 साठी 'प्लेयर ऑफ द मंथ' पुरस्कार भारताची अष्टपैलू खेळाडू दीप्ती शर्मा हिने महिला गटात जिंकला.

◆ दीप्ती शर्मा ही आयसीसी प्लेयर ऑफ द मंथ ठरलेली दुसरी 'भारतीय महिला खेळाडू आहे.

◆ आयसीसी प्लेयर ऑफ द मंथ हा पुरस्कार यागोदर भारतीय महिला क्रिकेट संघाची कर्णधार हरमनप्रीत कौर (ऑक्टोबर 2022) हिने प्राप्त केला होता.

◆ पॅट कमिन्स(ऑस्ट्रेलिया) हा डिसेंबर 2023 साठी 'प्लेयर ऑफ द मंथ' पुरस्कार विजेता ठरला.

◆ यजमान महाराष्ट्राने नाशिक येथे आयोजित 27 व्या राष्ट्रीय युवा महोत्सवात विविध कला प्रकारात चमकदार कामगिरी करुन सांघिक विजेतेपद मिळवले.

◆ राष्ट्रीय युवा महोत्सवात महाराष्ट्र प्रथम तर हरियाणा आणि केरळ यांनी अनुक्रमे द्वितीय आणि तृतीय क्रमांकाचे पारितोषिक मिळवले.

◆ केंद्रीय मंत्री स्मृती इराणी आणि हरदीप सिंग पुरी यांनी दावोस येथील WEF येथे विलीड लाउंजचे उद्घाटन केले.

◆ I-STEM (भारतीय विज्ञान, तंत्रज्ञान आणि अभियांत्रिकी सुविधा नकाशा) लॅब आणि सुविधांमध्ये प्रवेश प्रदान करून संपूर्ण भारतातील संशोधन सहयोग सुधारण्यासाठी बंगळुरुमध्ये समवेषा प्रकल्प सुरु करत आहे.

◆ थिरुवल्लुवर दिवस सामान्यतः तामिळनाडू राज्यात 15 किंवा 16 जानेवारी रोजी साजरा केला जातो.

◆ उबरने अयोध्येत आपली इलेक्ट्रिक ऑटो रिक्षा सेवा सुरू केली.

◆ CII नॅशनल कॉन्क्लेव्ह ऑन रोड सेफ्टी नवी दिल्लीत पार पडली.

◆ मॅडिसन मार्थ या 22 वर्षीय यूएस एअर फोर्स ऑफिसरने मिस अमेरिकाचा किताब जिंकला.

◆ आशियाई नेमबाजी चॅम्पियनशिप 2024 मध्ये, भारतीय नेमबाज योगेश सिंगने 25 मीटर सेंटर फायर पिस्तूल स्पर्धेत 573 गुणांसह सुवर्णपदक मिळवले.

◆ गांधी ए लाईफ इन थ्री कॅम्पेंन्स या पुस्तकाचे लेखक "एम जे अकबर" आहेत.

◆ केंद्रीय पर्यटन मंत्रालयाच्या तीर्थस्थान जीर्णोद्वार आणि अध्यात्मिक वारसा संवर्धन अभियान प्रसाद योजनेत महाराष्ट्र राज्यातील छत्रपती संभाजीनगर या जिल्ह्यातील घृष्णेश्वर मंदिराचा सामावेश करण्यात आला आहे.

◆ जागतिक हवामन संस्थेच्या माहितीनुसार 2023 हे वर्षे आतापर्यंतचे सर्वाधिक उष्ण वर्षे ठरले आहे.

◆ लिओनेल मेस्सी या खेळाडूने फिफा सर्वोत्तम फुटबॉल 2023 चा पुरस्कार पटकावला आहे.

◆ फुटबॉल पटू लिओनेल मेस्सी ने आठव्यांदा फिफाचा सर्वोत्तम फुटबॉलपटू चा पुरस्कार मिळवला आहे.

◆ Aitana Bonmati ही स्पेन या देशाची फुटबॉलपटू फिफाची 2023 ची सर्वोत्तम महिला फुटबॉलपटू ठरली आहे.

◆ गेल्या 35 वर्षात कोणत्याही ग्रँडस्लॅम टेनिस स्पर्धेत एकेरीमध्ये मानांकित खेळाडूला पराभूत करणारा "सुमित नागल" हा पहिला भारतीय टेनिस खेळाडू ठरला आहे.

◆ देशातील पहिला आर्टिफिशियल इंटेलिजन्स हब प्रकल्प महाराष्ट्र या राज्यात होणार आहे.

◆ भारताचा टेनिस पटू सुमित नागल जागतिक टेनिस क्रमवारीत 137व्या क्रमांकावर आहे.

◆ PM नरेंद्र मोदी यांच्या हस्ते नुकतेच आंध्रप्रदेश राज्यातील राष्ट्रीय सीमा शुल्क, अप्रत्यक्ष कर व अमली पदार्थांच्या अकदामीचे उद्घाटन करण्यात आले आहे.

◆ देशात रस्ते अपघातात महाराष्ट्र राज्य तिसऱ्या क्रमांकावर पोहचले आहे असून उत्तर प्रदेश हे राज्य प्रथम क्रमांकावर आहे.

◆ महाराष्ट्रात 15 जानेवारी ते 14 फेब्रुवारी 2024 या काळात "रस्ते सुरुक्षा अभियान" राबविण्यात येणार आहे.

◆ आशियाई नेमबाजी स्पर्धा 2024 इंडोनेशिया या देशात पार पडली आहे.

◆ इंडोनेशिया मध्ये पार पडलेल्या आशियाई नेमबाजी स्पर्धेत भारताने सर्वाधिक 19 पदके जिंकली.

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

चालू घडामोडी :- 16 जानेवारी 2024

◆ राज्य शासनाकडून सन 2023 चा ज्ञानोबा तुकाराम पुरस्कार नारायण जाधव यांना जाहीर.

◆ भारतीय नौदलाची चित्ता, गुलदार आणि कुंभीर, पोलनोकनी श्रेणीतील लैंडिंग जहाजांचा भाग, जवळजवळ चार दशकांच्या समर्पित सेवेनंतर बंद करण्यात आली.

◆ तैवानच्या नागरिकांनी विल्यम लाई यांना त्यांचे नवीन अध्यक्ष म्हणून निवडले.

◆ हिमाचल प्रदेशचे मुख्यमंत्री सुखविंदर सिंग सुखू यांनी सुरु केलेल्या 'अपना विद्यालय'चे उद्दिष्ट सरकारी शाळा सुविधा वाढविण्यासाठी लोकप्रतिनिधी, प्रशासकीय नेते आणि व्यावसायिक यांच्यात सहकार्य वाढवणे आहे.

◆ केरळच्या ऑपरेशन AMRITH चे उद्दिष्ट प्रतिजैविक प्रतिकाराचा सामना करणे आहे.

◆ AMRITH म्हणजे अँटी मायक्रोबियल रेझिस्टन्स इंटरव्हेंशन फॉर टोटल हेल्थ.

◆ केरळचे मुख्यमंत्री पिनराई विजयन यांनी लाइफ सायन्सेस पार्क येथे ग्लोबल सायन्स फेस्टिव्हल केरळचे उद्घाटन केले.

◆ वाघांच्या मृत्यूत महाराष्ट्र(मृत-48) प्रथमस्थानी असून मध्य प्रदेश दुसऱ्या तर उत्तराखंड तिसऱ्या क्रमंकावर आहे.

◆ महाराष्ट्र शासनाचा 2021 चा विठाबाई नारायणगावकर जीवनगौरव पुरस्कार हिराबाई कांबळे यांना जाहीर झाला आहे.

◆ महाराष्ट्र शासनाचा 2022 चा विठाबाई नारायणगावकर जीवनगौरव पुरस्कार अशोक पेठकर यांना जाहीर झाला आहे.

◆ महाराष्ट्र कृषी पणन महासंघाच्या वतीने मिलेट महोत्सव 2024 चे आयोजन पणजी येथे आयोजीत करण्यात आले आहे.

◆ लोकप्रिय उर्दू शायर मुनुव्वर राणा यांचे नुकतेच लखनऊ या ठिकाणीं निधन झाले आहे.

◆ ऑक्सफॅम या संस्थेने प्रसिध्द केलेल्या अहवालानुसार जगातील गरीबी संपण्यासाठी 229 वर्षाचा कलावधी लागणार आहे.

◆ "सात्विक साईराज आणि चिराग शेट्टी" या भारतीय टेनिस जोडीने मलेशिया बॅडमिंटन सुपर 1000 स्पर्धेचे उपविजेतेपद पटकावले आहे.

◆ 2024 ची स्विझरलँड मधील दोवोस येथे world economic foram आयोजित जागतिक अर्थिक परिषद 54व्या क्रमांकाची आहे.

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

चालू घडामोडी :- 15 जानेवारी 2024

◆ राजस्थानमधील बिकानेर या सांस्कृतिकदृष्ट्या समृद्ध जिल्ह्यात तीन दिवसीय आंतरराष्ट्रीय उंट महोत्सव मोठ्या उत्साहात सुरू झाला.

◆ महाराष्ट्र शासनाने नुकतेच सांगली जिल्ह्यातील आटपाडी विभागात 'आटपाडी संवर्धन राखीव' नावाने नवीन संवर्धन अभयारण्य स्थापन केल्याची घोषणा केली आहे.

◆ भारतीय सैन्य 2024 हे तंत्रज्ञान अवशोषणाचे वर्ष म्हणून पाळणार आहे.

◆ भारतीय आणि जपानी तटरक्षक दलांनी चेन्नईच्या किनारपट्टीवर 'सहयोग केजिन' नावाचा यशस्वी संयुक्त सराव केला आहे.

◆ तैवान देशाच्या राष्ट्र अध्यक्षपदाच्या निवडणुकीत लाई चिंग ते विजयी झाले आहेत.

◆ तैवान देशातील राष्ट्र अध्यक्षपदाच्या निवडणुकीत डेमॉक्रॅटिक प्रोग्रेसिव्ह पक्षाने विजय मिळवला आहे.

◆ तैवान देशाच्या राष्ट्रअध्यक्षपदाच्या निवडणूकीत डेमॉक्रॅटिक प्रोग्रेसिव्ह पक्ष तिसऱ्यांदा विजयी झाला आहे.

◆ डॉ. प्रभा अत्रे यांचे नुकतेच निधन झाले. त्या किराणा घराण्याच्या ज्येष्ठ शास्त्रीय संगीत गायक होत्या.

◆ हिंदुस्थान शास्त्रीय संगीतातील ज्येष्ठ गायिका डॉ प्रभा अत्रे यांचे निधन झाले. त्यांना भारत सरकारने 2022 मध्ये पद्मविभूषण पुरस्कार देऊन सन्मानित केले होते.

◆ ज्येष्ठ गायिका डॉ प्रभा अत्रे यांच्या नावावर एकाच मंचावरून 11 संगितावरील पुस्तके प्रकाशीत करण्याचा जागतिक विक्रम आहे.

◆ ज्येष्ठ शास्त्रीय संगीत गायिका डॉ प्रभा अत्रे यांना 2002 वर्षी भारत सरकारचा पद्मभूषण पुरस्कार प्रदान करण्यात आला होता.

◆ ज्येष्ठ शास्त्रीय संगीत गायिका डॉ प्रभा अत्रे यांचे निधन झाले. त्यांना मध्यप्रदेश राज्य सरकारने कालिदास सन्मान पुरस्काराने सन्मानित केले होते.

◆ ज्येष्ठ शास्त्रीय संगीत गायिका डॉ. प्रभा अत्रे यांना 2023 मध्ये "अटल संस्कृती पुरस्कार" प्रदान करण्यात आला होता.

◆ जागतिक फुटबॉल क्रमवारीत भारत देशाचा संघ 102व्या स्थानावर आहे.

◆ 2023 चा साहित्य अकादमी पुरस्कार प्रदान सोहळा कोलकाता येथे पार पडला.

◆ राममंदिराच्या प्राणप्रतिष्ठा सोहळासाठी मॉरिशस देशाच्या सरकारने तेथील हिंदू धर्माच्या अधिकाऱ्यांना 2 तासाची रजा मंजूर केली आहे.

◆ ज्येष्ठ शास्त्रीय संगीत गायिका डॉ. प्रभा अत्रे यांचे निधन झाले. त्यांना महाराष्ट्र राज्याच्या सरकारने पंडित हरिप्रसाद चौरसिया जीवनगौरव पुरस्काराने सन्मानित केले होते.

◆ 18 वे विद्रोही साहित्य संमेलन महाराष्ट्रात अमळनेर येथे होणार आहे.

◆ महाराष्ट्र राज्यातील अमळनेर येथे 3 ते 4 फेब्रुवारी 2024 कालावधी दरम्यान विद्रोही साहित्य संमेलन आयोजित करण्यात येणार आहे.

◆ अमळनेर येथे होणाऱ्या 18 विद्रोही मराठी साहित्य संमेलनाच्या अध्यक्षपदी डॉ. वासुदेव मुलाटे यांची निवड झाली आहे.

◆ भारतीय सेना दिवस 15 जानेवारी रोजी साजरा करण्यात येतो.

◆ भारतीय क्रिकेपटू रोहित शर्मा हा 150 आंतरराष्ट्रिय टी 20 क्रिकेट सामने खेळणारा पहिला पुरुष खेळाडू ठरला आहे.

◆ ऑलिंपिकवीर कुस्तीपटू खाशाबा जाधव यांचा 15 जानेवारी हा जन्मदिन, दरवर्षी राज्य क्रीडा दिन म्हणून साजरा करणार.

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

चालू घडामोडी :- 13 जानेवारी 2024

◆ पुण्यातील हृदयरोगतज्ज्ञांसाठी जगातील पहिले 'डिजिटल थेरॅप्युटिक्स' सहभाग प्रमाणपत्राची सुरुवात केल्याची घोषणा झाली.

◆ आकाश-एनजी' क्षेपणास्त्राची ओदिशात यशस्वी चाचणी करण्यात आली असून आकाश शस्त्र प्रणाली DRDO द्वारे स्वदेशी डिझाइन आणि विकसित केली गेली आहे.

◆ केंद्रीय पर्यावरण, वने आणि हवामान बदल मंत्रालयाकडून "भारतासाठी हरित संक्रमणाचे मार्ग " या संकल्पनेवर आधारित हवामान परिषद, 2024 आयोजीत करण्यात आली.

◆ ट्युनिशिया प्रजासत्ताक देशाने "नंदकिशोर कागलीवाल" यांची मानद वाणिज्य दुत म्हणून मुंबई येथे नियुक्ती केली आहे.

◆ महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक येथे 27 व्या राष्ट्रीय युवा महोत्सवाचे उद्घाटन नरेंद्र मोदी यांच्या हस्ते करण्यात आले आहे.

◆ देशातील सर्वात मोठ्या शिवडी न्हावासेवा या सागरी सेतू पुलाचे उद्घाटन नरेंद्र मोदी यांच्या हस्ते करण्यात आले आहे.

◆ देशातील सर्वात मोठ्या शिवडी न्हावासेवा सागरी सेतू पूलाची लांबी 22 किलोमीटर आहे.

◆ टी-20 अंतरराष्ट्रीय क्रिकेट मध्ये 150 बळी घेणारा पहिला गोलंदाज ठरलेला टीम साऊदी न्यूझीलंड  या देशाचा क्रिकेट खेळाडू आहे.

◆ महाराष्ट्र राज्यात देशाचे पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्या हस्ते नमो महिला सशक्तीकरण अभियानाचा शुभारंभ करण्यात आला आहे.

◆ ओडिशा येथील चांदीपूर किनाऱ्यावरून DRDO ने यशस्वी चाचणी घेतलेल्या आकाश एन जी क्षेपणास्त्राचा पल्ला 80 किलोमीटर आहे.

◆ CNN News 18 तर्फे उल्लेखनीय कामगिरीसाठी यंदाचा इंडीया ऑफ दि एअर पुरस्कार ISRO ला प्रदान करण्यात आला आहे.

◆ वसंतदादा शुगर इन्स्टिट्यूट व्दारे  तिसरी अंतरराष्ट्रीय साखर परिषद पुणे येथे आयोजित करण्यात आली आहे.

◆ पेंच व्याघ्र प्रकल्प हा भारतातील पहिला डार्क स्काय पार्क ठरला आहे.

◆ केंद्र सरकारने गार्भाशय व मुखाचा कर्करोगाचे प्रमाण कमी करण्यासाठी 9 ते 14 वर्षाच्या वयोगटातील मुलीसाठी HPV ही लसीकरण [वर्षात 8 कोटी] मोहीम राबविण्याचा निर्णय घेतला आहे.

◆ गर्भाशय व मुखाचा कर्करोगाचे सर्वाधिक प्रमाण आढळणाऱ्या जगातील देशात भारत 5व्या क्रमांकावर आहे.

◆ जपान या देशाने H2A या रॉकेटचे प्रक्षेपण केले आहे.

◆ शेरिंग तोबगे यांची भूतान देशाच्या पंतप्रधानपदी निवड झाली आहे.

◆ भारतात 1989 वर्षापासून दरवर्षी 11 ते 17 जानेवारी दरम्यान राष्ट्रीय सडक सुरक्षा सप्ताह आयोजित करण्यात येतो.

◆ Microsoft हि कंपनी जगातील सर्वाधिक महागडी कंपनी ठरली आहे.

◆ टाईम मासिकाच्या 2023 च्या जगातील सर्वोत्कृष्ट कंपनीच्या यादित इन्फोसिस या कंपनीला स्थान मिळाले आहे.

◆ अलीप्त चळवळीची 2024 मध्ये 19वी शिखर परिषद युगांडा(यजमान पद) मध्ये आयोजित करण्यात आली आहे.

◆ इंडियाज अनडिक्लेअर्ड इमर्जन्सी या पुस्तकाचे लेखक अरविंद नरेन हे आहेत.

◆ भारताचा युवा नेमबाज अखिल शेरॉन ने 50 मीटर रायफल थ्री पोझिशन प्रकारात अशियाई ऑलिम्पिक पात्रता स्पर्धेत सुवर्णपदक पटकावले आहे.

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

Latest post

स्पर्धा परीक्षा चालू घडामोडी

Q.1) प्रसिद्ध दाक्षिणात्य अभिनेते विजय थलापती यांनी कोणत्या नावाने स्वतःचा राजकीय पक्ष सुरू केला? उत्तर - तमिझगा वेत्री कळघम (TVK) Q.2) नुकत...